Iren Jolio-Kyuri
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 181-b. — ziyouz.com
Jolio-Kyuri Iren JOLIO-KYURI (Joliot-Curie) Iren (1897.12.9 - Parij - 1956.17.3) -fransuz fizigi va radiokimyogari. P. Kyuri va M. Sklodovskaya-Kyurilarning qizi. 1926 y.da F. Jolio-Kyuriga turmuşga çiqqan va şundan boşlab umrining oxirigaça birgalikda i. t.lar olib borganlar. Ilmiy işlari radioaktivlik, yadro fizikasi va yadro kimyosiga oid. 1934 y.da F. Jolio-Kyuri b-n hamkorlikda sun'iy radioaktivlik hodisasini oçgan. Yugoslav fizigi P. Saviç b-n xamkorlikda 1939 y.da neytronlar b-n uranni nurlaş tufayli hosil bölgan yadroviy reaksiya mahsuli — lantan hosil bölişini aniqlagan (avval transuran element deb tuşunilgan). Bu işi yadroning böliniş reaksiyasini kaşf qilişda muhim bölgan. Kimyoviy elementlarning sun'iy radioaktiv izotoplarini, pozitron radioaktivlikni kaşf qilgan. Nobel mukofoti laureati (1935).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЖОЛИО-КЮРИ (Joliot-Curie) Ирен (1897.12.9 - Париж - 1956.17.3) -француз физиги ва радиокимёгари. П. Кюри ва М. Склодовская-Кюриларнинг қизи. 1926 й.да Ф. Жолио-Кюрига турмушга чиққан ва шундан бошлаб умрининг охиригача биргаликда и. т.лар олиб борганлар. Илмий ишлари радиоактивлик, ядро физикаси ва ядро кимёсига оид. 1934 й.да Ф. Жолио-Кюри б-н ҳамкорликда сунъий радиоактивлик ҳодисасини очган. Югослав физиги П. Савич б-н хамкорликда 1939 й.да нейтронлар б-н уранни нурлаш туфайли ҳосил бўлган ядровий реакция маҳсули — лантан ҳосил бўлишини аниқлаган (аввал трансуран элемент деб тушунилган). Бу иши ядронинг бўлиниш реакциясини кашф қилишда муҳим бўлган. Кимёвий элементларнинг сунъий радиоактив изотопларини, позитрон радиоактивликни кашф қилган. Нобель мукофоти лауреати (1935).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.