Ivan Nikolayeviç Kramskoy
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 687-b. — ziyouz.com
Kramskoy Ivan Nikolayeviç [1837.27.5(8.6), Voronej viloyati — 1887.24.3(5.4), Peterburg] — rus rassomi va badiiy tanqidçisi. Peterburg BAda ta'lim olgan (1857—63). BAdagi akademik san'atga qarşi çiqqan «14 lar qözğoloni» rahbari, demokratik yönalişdagi rassomlarning birinçi taşqiloti — rassomlar artelining tuzuvçisi, Birodarlik harakati yölboşçisi va taşqilotçisi. Portret janridagi faoliyati rassomning iste'dodini töliq namoyon etdi: «L. N. Tolstoy», «I. Şişkin» (1873), «M. Saltikov-Şçedrin» (1879) va b.; oddiy xalq portretlarini yaratişga ahamiyat berdi («Miva Moiseyev», 1882; «Dehqon», 1883 va b.). «Iso sahroda» (1872) asarida afsonaviy qahramonga hayotiy talqin baxş etdi. Mavzuli kompoziyatsiyalari portret kartivaga yaqin va köp holdarda kam kişilik. K. estetik qaraşlari rus demokratik san'ati taraqqiyotida muhim rol öynadi, u rassomlarni milliy san'at yaratişga da'vat etdi, hayotni butun borliği b-n ifodalaşga çaqirdi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КРАМСКОЙ Иван Николаевич [1837.27.5(8.6), Воронеж вилояти — 1887.24.3(5.4), Петербург] — рус рассоми ва бадиий танқидчиси. Петербург БАда таълим олган (1857—63). БАдаги академик санъатга қарши чиққан «14 лар қўзғолони» раҳбари, демократик йўналишдаги рассомларнинг биринчи ташқилоти — рассомлар артелининг тузувчиси, Биродарлик ҳаракати йўлбошчиси ва ташқилотчиси. Портрет жанридаги фаолияти рассомнинг истеъдодини тўлиқ намоён этди: «Л. Н. Толстой», «И. Шишкин» (1873), «М. Салтиков-Шчедрин» (1879) ва б.; оддий халқ портретларини яратишга аҳамият берди («Мива Моисеев», 1882; «Деҳқон», 1883 ва б.). «Исо саҳрода» (1872) асарида афсонавий қаҳрамонга ҳаётий талқин бахш этди. Мавзули композияциялари портрет картивага яқин ва кўп ҳолдарда кам кишилик. К. эстетик қарашлари рус демократик санъати тараққиётида муҳим роль ўйнади, у рассомларни миллий санъат яратишга даъват этди, ҳаётни бутун борлиғи б-н ифодалашга чақирди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.