Izobarlar

Izobarlar (izo... va yun. baros — vazn, oğirlik) — bir xil sondagi nuklonlar A dan, lekin soni har xil bölgan protonlar Zea neytronlar N dan taşkil topgan turli kimyoviy elementlarning atomlari tarkibidagi yadrolar (mas, 32Ge77, 33As77, 34Se77 va b.). Neytron massasi proton massasidan 1,3 MeV ga katta. Şuning uçun I. bir xil nuklonlarga ega bölişiga qaramay, neytronlar va protonlar soni turli miqdorda bölganligi uçun, massalari böyiça bir-biridan farq qiladi. Yadrodagi neytronlar sonining protonlar soniga nisbati N/Z nuklonlar miqdori A ortişi b-n ma'lum qonu-niyat böyiça köpayib borsa, turğun I. deyiladi. Yengil yadrolar uçun bu nis-bat birga, nuklonlar soni taxm. 185 gaça ortganida u 1,5 ga teng böladi. Mac, 34Se77 ga öxşaş I. turğun yadrolar hisoblanadi. Çunki bu yadrolarning tarki-bida 34 ta proton va 43 ta neytron mavjud bölib, u qonuniyat böyiça anik/ gangan songa teng: =1,26. Ammo yadrodagi neytronlar sonining protonlar soniga nisbati turgun I. uçun aniqlangan sondan farqli bölsa, bun-day I. radioaktivlik xususiyatiga ega böladi. Mac, „As71, zge77 va b- R-radioaktivlikka ega. ,4ye» protonlarining soni köp bölganlari esa, mas, 3,Vg77, zbKg77 va b. radioaktivlik xususiyatiga ega bölib, pozitron çiqarib parçalanib turadi.