Jahonşoh bahodur
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 115-b. — ziyouz.com
Jahonşoh bahodur (14 a. oxiri — 15-a. boşi) Amir Temurning laşkarboşilaridan; Jakubek barlosnint öğli, 1384 y. boşida otasi vafot etganidan söng Kobuliston viloyati unga xos mulk qilib beriladi. 1392 y. bahorida butun Afğoniston va Ğarbiy Hindiston yerlari Pirmuhammad Jahongirga mulk qilib berilganidan söng J. b. Qunduz va Bağlonning hokimi etib tayinlanadi va mazkur amirzodaning xos amirlari qatoriga kiritiladi. Şu b-n birga u sohibqironning deyarli barça katta harbiy yurişlarida iştirok etgan. Jumladan, u 1391, 1395 y.lardagi Töxpgamişxon b-n bölgan janglarda katta harbiy mahorat va idrokni namoyiş qilgan. 1404 y. bahorida ğarbga qilingan «yetti yillik yuriş»dan qaytayotib, Amir Temur mirzo Umar ibn Mironşohga Hulokuxonta taalluugi ulusni («Rum va Istanbulgaça, Şomu Misrgaça, Iroq va Forsgaça») meros qilib beradi va J. b.ni uning maslahatçisi etib, «Jahonşohbek sözidan çiqmağaysen va har nekim ul maslahat körsa, aning birla amal qilğaysen» deb ta'kidlaydi.
Aşraf Ahmedov.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЖАҲОНШОҲ БАҲОДУР (14 а. охири — 15-а. боши) Амир Темурнинг лашкарбошиларидан; Жакубек барлоснинт ўғли, 1384 й. бошида отаси вафот этганидан сўнг Кобулистон вилояти унга хос мулк қилиб берилади. 1392 й. баҳорида бутун Афғонистон ва Ғарбий Ҳиндистон ерлари Пирмуҳаммад Жаҳонгирга мулк қилиб берилганидан сўнг Ж. б. Қундуз ва Бағлоннинг ҳокими этиб тайинланади ва мазкур амирзоданинг хос амирлари қаторига киритилади. Шу б-н бирга у соҳибқироннинг деярли барча катта ҳарбий юришларида иштирок этган. Жумладан, у 1391, 1395 й.лардаги Тўхпгамишхон б-н бўлган жангларда катта ҳарбий маҳорат ва идрокни намойиш қилган. 1404 й. баҳорида ғарбга қилинган «етти йиллик юриш»дан қайтаётиб, Амир Темур мирзо Умар ибн Мироншоҳга Ҳулокухонта тааллуьуги улусни («Рум ва Истанбулгача, Шому Мисргача, Ироқ ва Форсгача») мерос қилиб беради ва Ж. б.ни унинг маслаҳатчиси этиб, «Жаҳоншоҳбек сўзидан чиқмағайсен ва ҳар неким ул маслаҳат кўрса, анинг бирла амал қилғайсен» деб таъкидлайди.
Ашраф Аҳмедов.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.