Jinoyat protsessi
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 155–156-b. — ziyouz.com
Jinoyat protsessi - jinoyat işini tergov qiliş va sudda köriş vaqtida suriştiruv, tergov, prokuratura organlari va sud bajaradigan harakatlar jarayoni. J. p., odatda, iş qözğatilgandan to hukm çiqarilgunça davom etadi, ba'zan esa hukmni qayta köriş va uning ijrosi masalalarini hal qilişni ham öz içiga oladi. J. p. jinoyatlarni oçiş va jinoyatçilarni jazolaş uçun xizmat qiladi; barça fuqarolarning qonun va sud oldida tengligi, sudning mustaqilligi va faqat qonunga böysunişi, sudlov işlari oşkora va köpçilikni taşkil etgan aholi tilida olib borilib, bu tilni bilmaganlarga tarjimon yordam berişi, ayblanuvçi özini himoya qiliş huquqiga ega bölişi kabi demokratik tamoyillarga asoslanadi. Mansabdor şaxslarning J. p.da vakolatlari qonun b-n tartibga solinadi. Ular J. p.da iştirok etadigan ayblanuvçi, jabrlanuvçi, guvoh, ekspert va b.ning öz huquklaridan töliq foydalanişlari va majburiyatlarini töla bajarişlari uçun mas'uliyatli. Suriştiruvçi, tergovçi, prokuror yoki sudyaning öz vakolati doirasidan taşqari çiqişi, qonunda belgilanmagan harakatlarni qilişi, şuningdek, ayblanuvçi va jabrlanuvçilar huquqining asossiz çegaralanişi — tergov xulosalarining notöğri deb hisoblanişiga, hukmning bekor qilinişiga sabab böladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЖИНОЯТ ПРОЦЕССИ - жиноят ишини тергов қилиш ва судда кўриш вақтида суриштирув, тергов, прокуратура органлари ва суд бажарадиган ҳаракатлар жараёни. Ж. п., одатда, иш қўзғатилгандан то ҳукм чиқарилгунча давом этади, баъзан эса ҳукмни қайта кўриш ва унинг ижроси масалаларини ҳал қилишни ҳам ўз ичига олади. Ж. п. жиноятларни очиш ва жиноятчиларни жазолаш учун хизмат қилади; барча фуқароларнинг қонун ва суд олдида тенглиги, суднинг мустақиллиги ва фақат қонунга бўйсуниши, судлов ишлари ошкора ва кўпчиликни ташкил этган аҳоли тилида олиб борилиб, бу тилни билмаганларга таржимон ёрдам бериши, айбланувчи ўзини ҳимоя қилиш ҳуқуқига эга бўлиши каби демократик тамойилларга асосланади. Мансабдор шахсларнинг Ж. п.да ваколатлари қонун б-н тартибга солинади. Улар Ж. п.да иштирок этадиган айбланувчи, жабрланувчи, гувоҳ, эксперт ва б.нинг ўз ҳуқукларидан тўлиқ фойдаланишлари ва мажбуриятларини тўла бажаришлари учун масъулиятли. Суриштирувчи, терговчи, прокурор ёки судьянинг ўз ваколати доирасидан ташқари чиқиши, қонунда белгиланмаган ҳаракатларни қилиши, шунингдек, айбланувчи ва жабрланувчилар ҳуқуқининг асоссиз чегараланиши — тергов хулосаларининг нотўғри деб ҳисобланишига, ҳукмнинг бекор қилинишига сабаб бўлади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.