Jiraf
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 171-b. — ziyouz.com
Jiraf JIRAF, jirafa (Giraffa camelopardalis) — jirafalar oilasining bir turi. Tanasi kalta, böyni juda uzun, bal. 5,5 m gaça, vazni 1000 kg gaça. Erkagi urğoçisiga nisbatan yirik. Boşqa sut emizuvçilarga qaraganda qon bosimi yuqori (örtaça 220/ 160 mm simob ustuni). J. tez harakatlanganida böyin venasidagi klapanlar qon bosimining keskin kötarilib tuşişiga imkon bermaydi. Oldingi oyoqlari orqa oyoqlariga nisbatan ança uzun va kuçli. Urğoçi va erkak J. boşida yungli teri b-n qoplangan 1—2 juft kalta suyak şoxlari bor. Rangi har xil, odatda oçiq sarğiş tusli yungida yirik qora xollari böladi. Afrika qit'asining Sahroi Kabirdan jan.-dagi hududlarning savannalari va juda siyraklaşgan örmonlarida, köpinça 10—12 ta hayvondan iborat poda bölib yaşaydi. Kunduzi faol hayot keçiradi. Daraxtlar, asosan, akatsiya barglari va novdalari b-n oziqlanadi. Bitta bola tuğadi. J., asosan, milliy boğlarda saqlanib qolgan. Tutqinlikda köpayadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЖИРАФ, жирафа (Giraffa camelopardalis) — жирафалар оиласининг бир тури. Танаси калта, бўйни жуда узун, бал. 5,5 м гача, вазни 1000 кг гача. Эркаги урғочисига нисбатан йирик. Бошқа сут эмизувчиларга қараганда қон босими юқори (ўртача 220/ 160 мм симоб устуни). Ж. тез ҳаракатланганида бўйин венасидаги клапанлар қон босимининг кескин кўтарилиб тушишига имкон бермайди. Олдинги оёқлари орқа оёқларига нисбатан анча узун ва кучли. Урғочи ва эркак Ж. бошида юнгли тери б-н қoпланган 1—2 жуфт калта суяк шохлари бор. Ранги ҳар хил, одатда очиқ сарғиш тусли юнгида йирик қора холлари бўлади. Африка қитъасининг Саҳрои Кабирдан жан.-даги ҳудудларнинг саванналари ва жуда сийраклашган ўрмонларида, кўпинча 10—12 та ҳайвондан иборат пода бўлиб яшайди. Кундузи фаол ҳаёт кечиради. Дарахтлар, асосан, акация барглари ва новдалари б-н озиқланади. Битта бола туғади. Ж., асосан, миллий боғларда сақланиб қолган. Тутқинликда кўпаяди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.