Jirm
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 171-b. — ziyouz.com
Jirm JIRM, Jurm — Badaxşontdagi örta asr şaharlaridan biri. Fayzobod (Afğoniston)dan 30 km jan.-şarqda joylaşgan. Mahalliy rivoyatlarga köra, qadimda J. Golan deb atalib, Badaxşondagi qal'alar içida eng yirigi bölgan. Tarixiy manbalar («Şohnoma») da ilk bor 5—6-a.larga oid voqealar munosabati b-n qayd etilgan. 9-a.da J. Balx viloyatining Tibetga boradigan şarqdagi eng çekka şaqri hisoblanib, uning jome masjidi bölgan. Arab geografi Yoqut Hamaviyning ta'kidlaşiça, J. Badaxşonning boş şahri bölgan. 10-a.da somoniylar davrida J.da zarbxona mavjud bölib, unda kumuş tangalar zarb qilingan. 20-a. bo-şida Kökça daryosining har ikki sohilida joylaşgan J.ning katta bozori va bir neça karvonsaroyi bölgan. Hozirda J. Afğoniston Badaxşonidagi keng tumanning ma'muriy markazi hisoblanadi.
Ad.: Kamaliddinov Ş.S., Istoriçeskaya geografiya Yujnogo Sogda i Toxaristana po araboyaziçnim istoçnikam IX — naçala XIII vv., T., 1996.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЖИРМ, Журм — Бадахшонтдаги ўрта аср шаҳарларидан бири. Файзобод (Афғонистон)дан 30 км жан.-шарқда жойлашган. Маҳаллий ривоятларга кўра, қадимда Ж. Голан деб аталиб, Бадахшондаги қалъалар ичида энг йириги бўлган. Тарихий манбалар («Шоҳнома») да илк бор 5—6-а.ларга оид воқеалар муносабати б-н қайд этилган. 9-а.да Ж. Балх вилоятининг Тибетга борадиган шарқдаги энг чекка шақри ҳисобланиб, унинг жоме маcжиди бўлган. Араб географи Ёқут Ҳамавийнинг таъкидлашича, Ж. Бадахшоннинг бош шаҳри бўлган. 10-а.да сомонийлар даврида Ж.да зарбхона мавжуд бўлиб, унда кумуш тангалар зарб қилинган. 20-а. бо-шида Кўкча дарёсининг ҳар икки соҳилида жойлашган Ж.нинг катта бозори ва бир неча карвонсаройи бўлган. Ҳозирда Ж. Афғонистон Бадахшонидаги кенг туманнинг маъмурий маркази ҳисобланади.
Ад.: Камалиддинов Ш.С., Историческая география Южного Согда и Тохаристана по арабоязычным источникам IX — начала XIII вв., Т., 1996.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.