Jiyak
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 176-b. — ziyouz.com
Jiyak JIYAK, zeh — ensiz tasma. Kiyimlarning oldiga, yoqa, yeng, çöntak, etak çetlariga, döppining kizagiga, kaştali bezak buyumlariga tikiladi. Örta Osiyo, jumladan Özbekiston hududida keng tarqalgan. Buxoro, Samarqandda zeh, Surxondaryoda şerozi va b. nomlar b-n yuritiladi. Tayyorlaş usuliga köra bir neça turlarga bölinadi: qölda töqiladigan sodsa J., bir neça kişi tomonidan töqiladigan rangdor, gulli murakkab J., maxsus dastgoh (jiyak dökon) da töqiladigan J., matoga kaşta tikib tayyorlanadigan J. va b. J. kaştasi an'anaviy handasiy, islomiy naqşlar va ularning uyğunligidan iborat bölib, ba'zan naqş mujassamotiga rözğor buyumlari, asbob va b. buyumlarning şakllari, yozuvlar kiritiladi. Hozir ham J. tayyorlaş va tikiş keng tarqalgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЖИЯК, зеҳ — энсиз тасма. Кийимларнинг олдига, ёқа, енг, чўнтак, этак четларига, дўппининг кизагига, каштали безак буюмларига тикилади. Ўрта Осиё, жумладан Ўзбекистон ҳудудида кенг тарқалган. Бухоро, Самарқандда зеҳ, Сурхондарёда шерози ва б. номлар б-н юритилади. Тайёрлаш усулига кўра бир неча турларга бўлинади: қўлда тўқиладиган содца Ж., бир неча киши томонидан тўқиладиган рангдор, гулли мураккаб Ж., махсус дастгоҳ (жияк дўкон) да тўқиладиган Ж., матога кашта тикиб тайёрланадиган Ж. ва б. Ж. каштаси анъанавий ҳандасий, ислoмий нақшлар ва уларнинг уйғунлигидан иборат бўлиб, баъзан нақш мужассамотига рўзғор буюмлари, асбоб ва б. буюмларнинг шакллари, ёзувлар киритилади. Ҳозир ҳам Ж. тайёрлаш ва тикиш кенг тарқалган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.