Jurjoniy
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 219-b. — ziyouz.com
Jurjoniy JURJONIY, Abulhasan Ali ibn Muhammad Sayyid Şarif [1339, Astrobod yaqinidagi Togu (Toju) qişloği — 1413, Şeroz] — Amir Temurdav-rida yaşab ijod etgan yirik mutakallim, faylasuf, şoir va munajjim. Şerozdagi «Dor uş-şifo» madrasasida 10 yil mudarrislik qilgan, Oltin Ördada uzoq muddat yaşab, Jonibek davri (1341 — 1357)da yirik alloma sifatida şuxrat qozongan, mazkur xonga atab arab tili grammatikasiga doir «Mutavval» asarini yozgan. Amir Temur Şerozni zabt etgaç, uni Sama-rqandga olib kelgan (1387). J. Samarqandda butun Movarounnahr olimlari rahbari darajasiga kötarilgan. U bu yerda mudarrislik qiliş b-n birga arab va fors tillarida ilmi kalom, falsafa, mantiq, nahvga doir köplab risolalar («Al-Usul ul-mantiqiyya», «Tarjumon ul-Qur'on», «Fann ul-muammo va usuli va tasorifi baforsiy» — «Muammo fani va uning fors tilidagi usuli va turlanişi» va b.) bitdi, usuli fiqh, falsafaga oid eng muhim asarlar (mas, Sakkokiy, Zamaxşariy, Qutbuddin Roziy, Taftazoniy va b. risolalari) ga şarhlar yozdi. J. şe'riyat muxlisi bölib, özi ham gözal ğazallar bitgan. U Amir Temur vafotidan keyin Şerozga qaytib ketib, öşa yerda vafot etgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЖУРЖОНИЙ, Абулҳасан Али ибн Муҳаммад Саййид Шариф [1339, Астробод яқинидаги Тогу (Тожу) қишлоғи — 1413, Шероз] — Амир Темурдав-рида яшаб ижод этган йирик мутакаллим, файласуф, шоир ва мунажжим. Шероздаги «Дор уш-шифо» мадрасасида 10 йил мударрислик қилган, Олтин Ўрдада узоқ муддат яшаб, Жонибек даври (1341 — 1357)да йирик аллома сифатида шухрат қозонган, мазкур хонга атаб араб тили грамматикасига доир «Мутаввал» асарини ёзган. Амир Темур Шерозни забт этгач, уни Сама-рқандга олиб келган (1387). Ж. Самарқандда бутун Мовароуннаҳр олимлари раҳбари даражасига кўтарилган. У бу ерда мударрислик қилиш б-н бирга араб ва форс тилларида илми калом, фалсафа, мантиқ, наҳвга доир кўплаб рисолалар («Ал-Усул ул-мантиқиййа», «Таржумон ул-Қуръон», «Фанн ул-муаммо ва усули ва тасорифи бафорсий» — «Муаммо фани ва унинг форс тилидаги усули ва турланиши» ва б.) битди, усули фиқҳ, фалсафага оид энг муҳим асарлар (мас, Саккокий, Замахшарий, Қутбуддин Розий, Тафтазоний ва б. рисолалари) га шарҳлар ёзди. Ж. шеърият мухлиси бўлиб, ўзи ҳам гўзал ғазаллар битган. У Амир Темур вафотидан кейин Шерозга қайтиб кетиб, ўша ерда вафот этган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.