Juvayniy
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 200–201-b. — ziyouz.com
Juvayniy JUVAYNIY, Xoja Şamsuddin Muhammad ibn Muhammad Juvayniy (?— 1284) — Xulokuiylar davlati arbobi. Tarixçi Alouddin Juvayniyning birodari. Xulokuiylar (elxonlar,)dan Huloku (1256—82) hukmronligi davrida qariyb 30 yil sohibi devon (vazir) bölgan. Ahmad b-n şahzoda Arğun (1284—91 y.larda hukmdorlik qilgan) örtasidagi taxt uçun kuraşda Arğun yengib çiqqaç, J. va uning tört öğli Tabrizda qatl qilingan.
J. raiyatparvar, halol kişi bölib, xalq va davlat ravnaqiga katta hissa qöşgan. U özi olim, adib va şoir böliş b-n birga ilm va san'at ahli homiysi edi. Mantiqqa oid «Şamsiyya» nomli risola uning qalamiga mansub bölib, Sa'diy özining «Sohibiyya» nomli hikmatli turkum şe'rlarida J. va uning faoliyatini nazarda tutgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЖУВАЙНИЙ, Хожа Шамсуддин Муҳаммад ибн Муҳаммад Жувайний (?— 1284) — Хулокуийлар давлати арбоби. Тарихчи Алоуддин Жувайнийнинг биродари. Хулокуийлар (элхонлар,)дан Ҳулоку (1256—82) ҳукмронлиги даврида қарийб 30 йил соҳиби девон (вазир) бўлган. Аҳмад б-н шаҳзода Арғун (1284—91 й.ларда ҳукмдорлик қилган) ўртасидаги тахт учун курашда Арғун енгиб чиққач, Ж. ва унинг тўрт ўғли Табризда қатл қилинган.
Ж. раиятпарвар, ҳалол киши бўлиб, халқ ва давлат равнақига катта ҳисса қўшган. У ўзи олим, адиб ва шоир бўлиш б-н бирга илм ва санъат аҳли ҳомийси эди. Мантиққа оид «Шамсиййа» номли рисола унинг қаламига мансуб бўлиб, Саъдий ўзининг «Соҳибиййа» номли ҳикматли туркум шеърларида Ж. ва унинг фаолиятини назарда тутган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.