Kandil
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 115–116-b. — ziyouz.com
Kandil KANDIL, Kandil sinap — keçpişar olma navi. Yevropa mamlakatlari, Qrim, Gruziya, Ozarbayjonda köp ekiladi. Özbekistonga 19-a.ning 90-y. larida Qrimdan keltirilgan va sanoat ahamiyatidagi boğlar barpo etişda asosiy nav hisoblangan. Daraxti baland (9—12 m), şox-şabbasi ixçam ösadi. Köçati ötqazilgaç, 10—12-yili hosil beradi (18—20-yili töliq hosilga kiradi). Apr.ning örtalarida gullaydi. Mevasi çiroyli, silindrsimon, 100—120 g, ba'zan 200—250 g, pösti oç sariq, eti oq, oftobga qaragan tomoni oç qizil, sersuv, nordon-şirin (11,5% qand, 0,38% kislota, 0,27% kul moddalari). Mevasi avg. oxiri — sent. boşlarida teriladi, fev.—martgaça yaxşi saqlanadi. Namgarçilik yetarli va yezda kuçli şamollar bölmaydigan hududlarda yaxşi ösadi va köp hosil beradi. Öğitlarga, suğorişga talabçan. Bir tupidan 500—600 kg gaça qosil olinadi. Mevabandi uzun (22—30 mm) bölgani sababli mevalari şamolda tökilişga moyilroq. Sovuqqa çidamli. K. sanoat ahamiyatiga ega bölgan, eksportbop eng yaxşi xöraki navlardan biri. Keç hosilga kirişi sababli 20-a.ning 70-y. laridan Özbekistonda kam ekiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КАНДИЛ, Кандиль синап — кечпишар олма нави. Европа мамлакатлари, Қрим, Грузия, Озарбайжонда кўп экилади. Ўзбекистонга 19-а.нинг 90-й. ларида Қримдан келтирилган ва саноат аҳамиятидаги боғлар барпо этишда асосий нав ҳисобланган. Дарахти баланд (9—12 м), шох-шаббаси ихчам ўсади. Кўчати ўтқазилгач, 10—12-йили ҳосил беради (18—20-йили тўлиқ ҳосилга киради). Апр.нинг ўрталарида гуллайди. Меваси чиройли, цилиндрсимон, 100—120 г, баъзан 200—250 г, пўсти оч сариқ, эти оқ, офтобга қараган томони оч қизил, серсув, нордон-ширин (11,5% қанд, 0,38% кислота, 0,27% кул моддалари). Меваси авг. охири — сент. бошларида терилади, фев.—мартгача яхши сақланади. Намгарчилик етарли ва езда кучли шамоллар бўлмайдиган ҳудудларда яхши ўсади ва кўп ҳосил беради. Ўғитларга, суғоришга талабчан. Бир тупидан 500—600 кг гача қосил олинади. Мевабанди узун (22—30 мм) бўлгани сабабли мевалари шамолда тўкилишга мойилроқ. Совуққа чидамли. К. саноат аҳамиятига эга бўлган, экспортбоп энг яхши хўраки навлардан бири. Кеч ҳосилга кириши сабабли 20-а.нинг 70-й. ларидан Ўзбекистонда кам экилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.