Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Katta Bolxon toğlari

    Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 235-b. — ziyouz.com

    Katta Bolxon toğlari - Turkmanistonning ğarbidagi toğ tizmasi. Kiçik Bolxon toğlarilan Özboyning quruq özani va Kopetdoğ tizmasining ğarbiy çekkasi ajratib turadi. Uz. qariyb 70 km, bal. 1880 m gaça (Arlon toği). Şim. yon bağri juda tik va jan. yon bağri nisbatan qiya antiklinoriydan iborat. Ğarbiy davomi Kaspiy böyi tekisligining eng yangi yotqiziqlari ostida qolgan. Asosan, yura va bör davrlarining ohaktoş va qumtoşlaridan tuzilgan. Yon bağirlari, ayniqsa şim. yon bağri ösimlik ösmaydigan qoyalardan iborat. Etagidan 800 m balandlikkaça çöl, çala çöl, toğ daşti landşaftiga ega, siyrak arçazorlar uçraydi. Jan. yon bağrini daralar kesib yuborgan. Kiçikroq maydonlarda lalmikorlik b-n şuğullaniladi. Bu yerda doimiy oqar suvlar yöq. Yaqinida neft va ozokerit konlari bor.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    КАТТА БОЛХОН ТОҒЛАРИ - Туркманистоннинг ғарбидаги тоғ тизмаси. Кичик Болхон тоғларилан Ўзбойнинг қуруқ ўзани ва Копетдоғ тизмасининг ғарбий чеккаси ажратиб туради. Уз. қарийб 70 км, бал. 1880 м гача (Арлон тоғи). Шим. ён бағри жуда тик ва жан. ён бағри нисбатан қия антиклинорийдан иборат. Ғарбий давоми Каспий бўйи текислигининг энг янги ётқизиқлари остида қолган. Асосан, юра ва бўр даврларининг оҳактош ва қумтошларидан тузилган. Ён бағирлари, айниқса шим. ён бағри ўсимлик ўсмайдиган қоялардан иборат. Этагидан 800 м баландликкача чўл, чала чўл, тоғ дашти ландшафтига эга, сийрак арчазорлар учрайди. Жан. ён бағрини даралар кесиб юборган. Кичикроқ майдонларда лалмикорлик б-н шуғулланилади. Бу ерда доимий оқар сувлар йўқ. Яқинида нефть ва озокерит конлари бор.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.