Ketmonçi pegmatit koni
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 326-b. — ziyouz.com
Ketmonçi pegmatit koni KETMONÇI PEGMATIT (DALA ŞPATI) KONI — Samarqand viloyati Paxtaçi tumani, Ziyovuddin şaharçasidan jan.-şarkda joylaşgan kon. 1935 y. topilgan. H.M.Abdullayev, A.V. Korolyov, P.A.Şextman, Q.L.Boboyev, N.K.Jamoliddinovlar mukammal örgangan. Konning geologik tuzilişida paleozoy erasiga mansub metamorfizlaşgan çökindi jinslar va granitlar iştirok etgan. Tektonik jihatdan K.p.k. Zirabuloq strukturasining jan. qanotidagi antiklinalda joylaşgan. Antiklinal özagidagi jinslar gneyslaşgan va porfirli granodiorit, muskovitlaşgan biotitli granit, leykokratli granit, şuningdek, pegmatit va alyaskitdan iborat. Pegmatitlar har xil yertomirlar şaklida köp uçraydi. Ularning eni 40—50 sm dan 5—6 m gaça, uz. 100— 200 m. Pegmatitlarda nodir metall elementlaridan, asosan, berilliy, şuningdek, niobiy, tantal (kolumbit-tantalit) va qalay (kassiterit) hamroh holida uçraydi. Kondagi pegmatitlar keramika xom aşyosi sifatida ham işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КЕТМОНЧИ ПЕГМАТИТ (ДАЛА ШПАТИ) КОНИ — Самарқанд вилояти Пахтачи тумани, Зиёвуддин шаҳарчасидан жан.-шаркда жойлашган кон. 1935 й. топилган. Ҳ.М.Абдуллаев, А.В. Королёв, П.А.Шехтман, Қ.Л.Бобоев, Н.К.Жамолиддиновлар мукаммал ўрганган. Коннинг геологик тузилишида палеозой эрасига мансуб метаморфизлашган чўкинди жинслар ва гранитлар иштирок этган. Тектоник жиҳатдан К.п.к. Зирабулоқ структурасининг жан. қанотидаги антиклиналда жойлашган. Антиклиналь ўзагидаги жинслар гнейслашган ва порфирли гранодиорит, мусковитлашган биотитли гранит, лейкократли гранит, шунингдек, пегматит ва аляскитдан иборат. Пегматитлар ҳар хил ертомирлар шаклида кўп учрайди. Уларнинг эни 40—50 см дан 5—6 м гача, уз. 100— 200 м. Пегматитларда нодир металл элементларидан, асосан, бериллий, шунингдек, ниобий, тантал (колумбит-танталит) ва қалай (касситерит) ҳамроҳ ҳолида учрайди. Кондаги пегматитлар керамика хом ашёси сифатида ҳам ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.