Kimyoviy reaktivlar
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 367-b. — ziyouz.com
Kimyoviy reaktivlar KIMYOVIY REAKTIVLAR, kimyoviy reagentlar — kimyoviy reaksiyalarni amalga oşiriş uçun işlatiladigan moddalar. Turlari: öta toza K.r.; kimyoviy toza K.r.; kimyoviy analiz uçun qöllanadigan toza K.r.; toza K.r., tozalangan K.r., texnik K.r. Tarkibiga köra, K.r., anorganiq, organiq va radioaktiv izotoplar b-n nişonlangan K.r.ga, işlatilişiga köra, organiq — analitik reagentlar, kompleksonlar, fiksanallar, rN — indikatorlar va b.ga bölinadi. K.r. solingan idiş yorliği yoki öralgan qoğozga uning tozalik darajasi, işlatilişi, qöşimçalar mikdori va saqlaniş şart-şaroiti yozib qöyiladi. K.r.ning aksariyati zaqarli, tez alangalanadi, ba'zilari portlaydi. Şu sababli, K.r.ni işlatişda va saklaşda tegişli qoidalarga rioya qiliş zarur. Havoda tez buziladigan ayrim preparatlar vodorod yoki inert gaz töldirilgan germetik ampulalarda, ba'zilari kerosinda (mas, işqoriy metallar — Na, K) saqlanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КИМЁВИЙ РЕАКТИВЛАР, кимёвий реагентлар — кимёвий реакцияларни амалга ошириш учун ишлатиладиган моддалар. Турлари: ўта тоза К.р.; кимёвий тоза К.р.; кимёвий анализ учун қўлланадиган тоза К.р.; тоза К.р., тозаланган К.р., техник К.р. Таркибига кўра, К.р., анорганиқ, органиқ ва радиоактив изотоплар б-н нишонланган К.р.га, ишлатилишига кўра, органиқ — аналитик реагентлар, комплексонлар, фиксаналлар, рН — индикаторлар ва б.га бўлинади. К.р. солинган идиш ёрлиғи ёки ўралган қоғозга унинг тозалик даражаси, ишлатилиши, қўшимчалар микдори ва сақланиш шарт-шароити ёзиб қўйилади. К.р.нинг аксарияти зақарли, тез алангаланади, баъзилари портлайди. Шу сабабли, К.р.ни ишлатишда ва саклашда тегишли қоидаларга риоя қилиш зарур. Ҳавода тез бузиладиган айрим препаратлар водород ёки инерт газ тўлдирилган герметик ампулаларда, баъзилари керосинда (мас, ишқорий металлар — Na, К) сақланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.