Kinostudiya
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 392-b. — ziyouz.com
Kinostudiya (kino... va ital. studio — örganiş) — kinofilmlar işlab çiqaruvçi korxona. K. badiiy-ijodiy va texnik i.ç. jarayonlarini birlaştiradi. Qanday film çiqarişiga qarab badiiy, hujjatli-xronikal, ilmiy-ommabop, öquv K.si, multiplikatsiyey filmlar K.siga ajraladi. K.ning taşkiliy tözilişi işlab çiqariladigan filmlarga, i.ç. hajmiga, texnik jihozlarga boğliq. Film i.ç. 4 bosqiçdan iborat: 1) ssenariy tayyorlaş; 2) suratga oliş uçun tayyorgarlik (suratga oliş joyini, aktyorlarni tanlaş, deqoratsiya, kiyim tayyorlaş, kinoproba va repetitsiya ötkaziş, film i.ç. rejasini töziş); 3) suratga oliş. Bu eng mas'uliyatli va sermehnat bosqiç bölib, K. pavilonida va tabiat quçoğida amalga oşiriladi; 4) filmni montaj qiliş, önga ovoz beriş, musiqa yoziş va qayta ovoz beriş.
Suratga oluvçi guruh asosiy ijodiy böğin bölib, film yaratiş davrida barça ijodiy va b. xodimlarni öz atrofida uyuştiradi. Suratga olişda badiiy-ijodiy guruh faoliyatiga film direktori rahbarlik qiladi.
Özbekistonda «Özbekfilm», «Özbekiston hujjatli va ilmiy-ommaviy filmlar kinostudiyasi», «Dostonfilm», «Yoğdu», «Imon», «Inson», «Samarqandfilm», «Şod», «Yulduz» va boşqa K.lar, «Naştar» hajviy kinojurnali, şuningdek, Özteleradio qoşida «Özbektelefilm» faoliyat körsatmokda.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КИНОСТУДИЯ (кино... ва итал. studio — ўрганиш) — кинофильмлар ишлаб чиқарувчи корхона. К. бадиий-ижодий ва техник и.ч. жараёнларини бирлаштиради. Қандай фильм чиқаришига қараб бадиий, ҳужжатли-хроникал, илмий-оммабоп, ўқув К.си, мультипликацией фильмлар К.сига ажралади. К.нинг ташкилий тўзилиши ишлаб чиқариладиган фильмларга, и.ч. ҳажмига, техник жиҳозларга боғлиқ. Фильм и.ч. 4 босқичдан иборат: 1) сценарий тайёрлаш; 2) суратга олиш учун тайёргарлик (суратга олиш жойини, актёрларни танлаш, деқорация, кийим тайёрлаш, кинопроба ва репетиция ўтказиш, фильм и.ч. режасини тўзиш); 3) суратга олиш. Бу энг масъулиятли ва сермеҳнат босқич бўлиб, К. павильонида ва табиат қучоғида амалга оширилади; 4) фильмни монтаж қилиш, ўнга овоз бериш, мусиқа ёзиш ва қайта овоз бериш.
Суратга олувчи гуруҳ асосий ижодий бўғин бўлиб, фильм яратиш даврида барча ижодий ва б. ходимларни ўз атрофида уюштиради. Суратга олишда бадиий-ижодий гуруҳ фаолиятига фильм директори раҳбарлик қилади.
Ўзбекистонда «Ўзбекфильм», «Ўзбекистон ҳужжатли ва илмий-оммавий фильмлар киностудияси», «Достонфильм», «Ёғду», «Имон», «Инсон», «Самарқандфильм», «Шод», «Юлдуз» ва бошқа К.лар, «Наштар» ҳажвий киножурнали, шунингдек, Ўзтелерадио қошида «Ўзбектелефильм» фаолият кўрсатмокда.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.