Kollektor
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 489–490-b. — ziyouz.com
Kollektor K O L L Ye K T O R - D R Ye N A J TARMOĞI -yerlarni botqoqlanişdan va şör bosişdan saqlaş hamda optimal suv-tuz rejimini ta'minlaş maqsadida ortiqça tuproq va grunt suvlarini yi-ğib, melioratsiya qilinadigan maydondan çiqarib yuboriş maqsadlarida quriladigan inşootlar majmui. K.- d.t.ning katta qismini oçiq zovurlar taşkil qiladi. Özbekistonda xöjaliklararo kollektorlarning umumiy öz. 28,2 ming km, 2,8 mln. ga dan ortiq suğoriladigan yerlar kollektordrenaj tarmoqlari b-n ta'minlangan (2001). K.-d.t.ni quriş Mirzaçöl, Qarşi çöli, Surxon-Şerobod daştidagi yerlarni keng miqyosda özlaştiriş imkonini berdi.
K.-d.t.ning eng yirik tarmoqlari Buxoro, Xorazm, Sirdaryo, Andijon va Farğona viloyatlarida, Turkmanistonda Qoraqum kanali zonasida, Tojikistonda Vaxş vodiysi, Yovon vohasida qurilgan bölib, melioratsiyalanganga maydonga 25 dan 52 m gaça uzunlikda kollektor va zovur töğri keladi. K.-d.t. quriş agrotexnik tadbirlar b-n birgalikda şör yerlar melioratsiyasida, ekinlar hosildorligini va yalpi hosilini oşirişda muhim ahamiyatga ega (q. Gorizontal drenaj).
Maşarif Boqiyev.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
К О Л Л Е К Т О Р - Д Р Е Н А Ж ТАРМОҒИ -ерларни ботқоқланишдан ва шўр босишдан сақлаш ҳамда оптимал сув-туз режимини таъминлаш мақсадида ортиқча тупроқ ва грунт сувларини йи-ғиб, мелиорация қилинадиган майдондан чиқариб юбориш мақсадларида қуриладиган иншоотлар мажмуи. К.- д.т.нинг катта қисмини очиқ зовурлар ташкил қилади. Ўзбекистонда хўжаликлараро коллекторларнинг умумий ўз. 28,2 минг км, 2,8 млн. га дан ортиқ суғориладиган ерлар коллектордренаж тармоқлари б-н таъминланган (2001). К.-д.т.ни қуриш Мирзачўл, Қарши чўли, Сурхон-Шеробод даштидаги ерларни кенг миқёсда ўзлаштириш имконини берди.
К.-д.т.нинг энг йирик тармоқлари Бухоро, Хоразм, Сирдарё, Андижон ва Фарғона вилоятларида, Туркманистонда Қорақум канали зонасида, Тожикистонда Вахш водийси, Ёвон воҳасида қурилган бўлиб, мелиорацияланганга майдонга 25 дан 52 м гача узунликда коллектор ва зовур тўғри келади. К.-д.т. қуриш агротехник тадбирлар б-н биргаликда шўр ерлар мелиорациясида, экинлар ҳосилдорлигини ва ялпи ҳосилини оширишда муҳим аҳамиятга эга (қ. Горизонтал дренаж).
Машариф Боқиев.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.