Komitas
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 523–524-b. — ziyouz.com
Komitas (taxallusi; aslida Sogomon Gevorkoviç Sogomonyan) [1869.26.9 (8.10), Turkiya, Kutina qişloği — 1935.22.10, Parij, Yerevanda dafn etilgan] — arman kompozitori, xor dirijyori, folklorşunos. Arman musiqa etnografiyasi va köp ovozli xor musiqasining asosçisi. Eçmiadzin diniy akademiyasini (1893), Berlin konservatoriyasi hamda un-tini (1899) tugatgan. Eçmiadzinda musiqa sinflari va xor rahbari (1899 y.dan). 1910 y.dan Istanbulda, 1918 y.dan Parijda yaşab ijod qilgan. 1916 y.dan oğir ruhiy kasallikka uçragan. 3000 dan ortiq xalq qöşiqlarini töplab, ayrimlarini xor, köproq esa ovoz va fortepiano uçun qayta işlagan; arman, kurd, turk va b. xalq qöşiumrini ilmiy tadqiq etgan. K. ijodiy faoliyati va avvalambor polifonik xor asarlari milliy kompozitorlik maktabi, şu b-n birga Şarq (xususan, özbek) xor musiqasi şakllanişiga katta ta'sir ötkazgan. Armaniston davlat filarmoniyasi qoşidagi kvartet, Yerevan konservatoriyasiga K. nomi berilgan. 1969 y.dan 12 jildli mukammal merosi naşr etila boşlangan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КОМИТАС (тахаллуси; аслида Согомон Геворкович Согомонян) [1869.26.9 (8.10), Туркия, Кутина қишлоғи — 1935.22.10, Париж, Ереванда дафн этилган] — арман композитори, хор дирижёри, фольклоршунос. Арман мусиқа этнографияси ва кўп овозли хор мусиқасининг асосчиси. Эчмиадзин диний академиясини (1893), Берлин консерваторияси ҳамда ун-тини (1899) тугатган. Эчмиадзинда мусиқа синфлари ва хор раҳбари (1899 й.дан). 1910 й.дан Истанбулда, 1918 й.дан Парижда яшаб ижод қилган. 1916 й.дан оғир руҳий касалликка учраган. 3000 дан ортиқ халқ қўшиқларини тўплаб, айримларини хор, кўпроқ эса овоз ва фортепиано учун қайта ишлаган; арман, курд, турк ва б. халқ қўшиьумрини илмий тадқиқ этган. К. ижодий фаолияти ва авваламбор полифоник хор асарлари миллий композиторлик мактаби, шу б-н бирга Шарқ (хусусан, ўзбек) хор мусиқаси шаклланишига катта таъсир ўтказган. Арманистон давлат филармонияси қошидаги квартет, Ереван консерваториясига К. номи берилган. 1969 й.дан 12 жилдли мукаммал мероси нашр этила бошланган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.