Komplementarlik

Komplementarlik (lot. sotplementum — töldiruvçi), molekulyar biol.da — bir-birini töldiruvçi tuzilma (makromolekula, radikal)larning boğlanişini ta'minlovçi va ularning kimyoviy xususiyatlarini aniqlovçi özaro muvofiqlik. Komplementar tuzilmalarning mustahkamligi va noyobligi yuqori darajada tanlaş va atom guruhlari yoki zaryadlarning özaro ta'sir körsatiş maydonining miqyosi b-n aniqlanadi. Bu jarayon «qulf-kalit» tamoyili asosida amal qiladi. Antigen— antitelo, ferment — substrat, nuklein kislotalarning ikkilamçi tuzilmasi şular jumlasiga kiradi. Nuklein kislotalar zanjirining komplementarligi ular tarkibiga kiradigan azot asoslarining özaro ta'siri b-n aniqlanadi. Mas, bir zanjirdagi adenin (A) qarşisida ikkinçi zanjirda timin (T) yoki uratsil (U), guanin (G) qarşisida esa sitozin (S) bölgandagina har ikkala zanjir örtasida vodorod boğlar hosil böladi. K. irsiy belgilarning saqlanişi va nasldan-naslga özatilişida yagona vosita va universal mexanizm bölişi taxmin qilinadi.