Köpik
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 873-b. — ziyouz.com
Köpik — strukturalangan dispers sistemalar; bir-biridan yupqa suyuq dispers muhit pardasi b-n ajralgan gaz pufakçalari töplamidan iborat. K. mexaniq dispergirlaşda (çayqatiş va b.da), kimyoviy reaksiyalar natijasida (mas, sodaning suvdagi eritmasi kislota b-n özaro ta'sirlaşganda) va b.da hosil böladi. Unça qovuşqoq bölmagan toza suyuqliklar köpiklanmaydi. K. hosil qiliş uçun suyuqlikka ozroq K. hosil qiluvçi qöşimçalar (spirt, sovun, sirt faol moddalar, oqsil moddalari va b.) qöşiladi. K. hosil qiliş serğovak plastmassa, beton, şişa va b. quriliş materiallari olişda, oziq-ovqat sanoatida (yetmak, köpirtirilgan tuxum oqi va b.) zaruriy bosqiç hisoblanadi. Uglerod (P)-oksidli turğun K. öt öçiriş vositasi sifatida işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КЎПИК — структураланган дисперс системалар; бир-биридан юпқа суюқ дисперс муҳит пардаси б-н ажралган газ пуфакчалари тўпламидан иборат. К. механиқ диспергирлашда (чайқатиш ва б.да), кимёвий реакциялар натижасида (мас, соданинг сувдаги эритмаси кислота б-н ўзаро таъсирлашганда) ва б.да ҳосил бўлади. Унча қовушқоқ бўлмаган тоза суюқликлар кўпикланмайди. К. ҳосил қилиш учун суюқликка озроқ К. ҳосил қилувчи қўшимчалар (спирт, совун, сирт фаол моддалар, оқсил моддалари ва б.) қўшилади. К. ҳосил қилиш серғовак пластмасса, бетон, шиша ва б. қурилиш материаллари олишда, озиқ-овқат саноатида (етмак, кўпиртирилган тухум оқи ва б.) зарурий босқич ҳисобланади. Углерод (П)-оксидли турғун К. ўт ўчириш воситаси сифатида ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.