Körsiçqonlar
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 883-b. — ziyouz.com
Körsiçqonlar (Ellobius) - kemiruvçilar turkumiga mansub hayvonlar uruği. Tanasi ğölasimon, öz. 13 sm gaça, dumi 0,5—2,2 sm. Yevrosiyoning çöl va daştlarida tarqalgan; toğlarda 4000 m gaça balandlikda uçraydi. Tuzilişi yer ostida yaşaşga moslaşgan. Juni yumşoq va silliq. Boşi katta, quloq suprasi yöq, közi juda kiçkiva va jun b-n qoplangan. Körak tişlari oğzidan çiqib turadi (yer kazişga moslaşgan). Panjalari qisqa va baquvvat. Uyasi uzun, murakkab va çukur, asosiy yöli 100 m ça, undan har tomonga öz. 20—50 m li qöşimça yöllar ketadi. Çöl K.ining yezda faoliyati ança pasayib, yerni kovlaşdan töxtaydi. K. ösimliklarning yer osti qismi b-n oziqlanadi. Qişga oziq ğamlaydi. Yi-liga ikki marta 3—5 tadan bolalaydi. Bitta uyada 10—15 tasi birga yaşaydi. Ösimlik ildizini qirqib, qişloq xöjaligiga ziyon keltiradi. Özbekistonda oddiy K. (Ye. talpinus) tarqalgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КЎРСИЧҚОНЛАР (Ellobius) - кемирувчилар туркумига мансуб ҳайвонлар уруғи. Танаси ғўласимон, ўз. 13 см гача, думи 0,5—2,2 см. Евросиёнинг чўл ва даштларида тарқалган; тоғларда 4000 м гача баландликда учрайди. Тузилиши ер остида яшашга мослашган. Жуни юмшоқ ва силлиқ. Боши катта, қулоқ супраси йўқ, кўзи жуда кичкива ва жун б-н қопланган. Кўрак тишлари оғзидан чиқиб туради (ер казишга мослашган). Панжалари қисқа ва бақувват. Уяси узун, мураккаб ва чукур, асосий йўли 100 м ча, ундан ҳар томонга ўз. 20—50 м ли қўшимча йўллар кетади. Чўл К.ининг езда фаолияти анча пасайиб, ерни ковлашдан тўхтайди. К. ўсимликларнинг ер ости қисми б-н озиқланади. Қишга озиқ ғамлайди. Йи-лига икки марта 3—5 тадан болалайди. Битта уяда 10—15 таси бирга яшайди. Ўсимлик илдизини қирқиб, қишлоқ хўжалигига зиён келтиради. Ўзбекистонда оддий К. (Е. talpinus) тарқалган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.