Kritik bosim
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 721-b. — ziyouz.com
Kritik bosim (lot. kritikos - çegara) — modda (yoki moddalar aralaşmasi)ning kritik holataati bosimi. Har bir modda xususiy K. b. ga ega. K. b.dan past bosimda modda 2 muvozanat faza — suyuqlik va buğga ajraladi. Lekin K. b. va kritik t-rada suyuqlik b-n buğ orasidagi farq yöqoladi, ya'ni modda bir fazali holatga ötadi. K. b. moddaning fizik-kimyoviy doimiysi hisoblanadi. Mas, suvning K. b. i 218,3 atm ga teng. Kritik holatdagi moddalar aralaşmasining K. b. i (aralaşma komponentlari konsentratsiyasi) aralaşma tarkibiga ham boğliq böladi. Şuning uçun aralaşma diagrammasi birgiva kritik nuqtadan emas, balki nuqtalari K. b., t-ra va konsentratsiyaning turli qiymatlaridan taşqil topgan egri çizikdan iborat böladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КРИТИК БОСИМ (лот. kritikos - чегара) — модда (ёки моддалар аралашмаси)нинг критик ҳолатаати босими. Ҳар бир модда хусусий К. б. га эга. К. б.дан паст босимда модда 2 мувозанат фаза — суюқлик ва буғга ажралади. Лекин К. б. ва критик т-рада суюқлик б-н буғ орасидаги фарқ йўқолади, яъни модда бир фазали ҳолатга ўтади. К. б. модданинг физик-кимёвий доимийси ҳисобланади. Мас, сувнинг К. б. и 218,3 атм га тенг. Критик ҳолатдаги моддалар аралашмасининг К. б. и (аралашма компонентлари концентрацияси) аралашма таркибига ҳам боғлиқ бўлади. Шунинг учун аралашма диаграммаси биргива критик нуқтадан эмас, балки нуқталари К. б., т-ра ва концентрациянинг турли қийматларидан ташқил топган эгри чизикдан иборат бўлади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.