Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Ksenobiotiklar

    Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 728–729-b. — ziyouz.com

    Ksenobiotiklar (yun. xenos - betova) — tirik organizmlar uçun yot, begona bölgan turli-tuman organik birikmalar. Odamning xöjalik faoliyati natijasida vujudga kelgan va moddalar aylanişining biologik davrasi b-n boğliq kimyoviy moddalar. Bölarga pestitsidlar, maişiy kimyo preparatlari, har xil dori-darmonlar, kir yuviş vositalari, mineral öğitlar va b. kiradi. K. atrof muhitga köp mikdorda tuşganda tirik organizmlarga haloqatli ta'sir körsatişi mumkin. K. organizmda turli allergik kasalliklar va irsiy özgarişlar paydo qilişi, immunitetni susaytirişi va b. oqibatlarga olib kelişi, tabiiy sistemalarda boradigan jarayonlarga ham ta'sir etib, ularni izdan çiqarişi mumkin.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    КСЕНОБИОТИКЛАР (юн. xenos - бетова) — тирик организмлар учун ёт, бегона бўлган турли-туман органик бирикмалар. Одамнинг хўжалик фаолияти натижасида вужудга келган ва моддалар айланишининг биологик давраси б-н боғлиқ кимёвий моддалар. Бўларга пестицидлар, маиший кимё препаратлари, ҳар хил дори-дармонлар, кир ювиш воситалари, минерал ўғитлар ва б. киради. К. атроф муҳитга кўп микдорда тушганда тирик организмларга ҳалоқатли таъсир кўрсатиши мумкин. К. организмда турли аллергик касалликлар ва ирсий ўзгаришлар пайдо қилиши, иммунитетни сусайтириши ва б. оқибатларга олиб келиши, табиий системаларда борадиган жараёнларга ҳам таъсир этиб, уларни издан чиқариши мумкин.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.