Kudönggarlik
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 749-b. — ziyouz.com
Kudönggarlik — töqilgan ipgazlama va şoyini hamda oşlab olingan çarmni urib tekislaş, silliklaş va unga jilo beriş (pardozlaş) kasbi. K. b-n usta-kudönggar şuğullangan. Örta Osiyo, xususan, Özbekistonda qadimdan ma'lum. Usta K. da töqmoqsimon yoğoç asbob-kudöngdan foydalangan. K. kasbi ayrim joylarda (mas, Marğilonda) kiçik xususiy hunarmandçilik korxonalarida saqlanib qolgan. Hozir bu kasb töqimaçilik korxonalarida pardozlaş maşivalari zimmasiga yuklangan. Buning uçun gazlama agat, pölat, şişa, yaşma (rangdor toş)dan yasalgan ğaltaqlar (roliklar) orasidan muayyan haroratda bosim ostida ötkaziladi. Şunda gazlama yoki çarm sirti bir tekis, silliq va yaltiroq bölib çiqadi. Bu işni maxsus presslarda ham bajariş mumkin.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
КУДЎНГГАРЛИК — тўқилган ипгазлама ва шойини ҳамда ошлаб олинган чармни уриб текислаш, силликлаш ва унга жило бериш (пардозлаш) касби. К. б-н уста-кудўнггар шуғулланган. Ўрта Осиё, хусусан, Ўзбекистонда қадимдан маълум. Уста К. да тўқмоқсимон ёғоч асбоб-кудўнгдан фойдаланган. К. касби айрим жойларда (мас, Марғилонда) кичик хусусий ҳунармандчилик корхоналарида сақланиб қолган. Ҳозир бу касб тўқимачилик корхоналарида пардозлаш машивалари зиммасига юкланган. Бунинг учун газлама агат, пўлат, шиша, яшма (рангдор тош)дан ясалган ғалтақлар (роликлар) орасидан муайян ҳароратда босим остида ўтказилади. Шунда газлама ёки чарм сирти бир текис, силлиқ ва ялтироқ бўлиб чиқади. Бу ишни махсус прессларда ҳам бажариш мумкин.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.