Libretto
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 103-b. — ziyouz.com
Libretto (ital. libretto — kitobça) — musiqiy-dramatik asar (opera, operetta, musiqali drama va komediya) ning söz matni, balet spektaklining adabiy ssenariyş, şuningdek, mazkur asarlar mazmunining qisqaça bayoni. 17- a. dan teatr tomoşabinlari uçun kitobçalar tarzida çop etilgan (nomi şundan). L. mualliflari kompozitorlar b-n hamkorlikda ijod qiladi. 19-a.dan boşlab ba'zi kompozitorlar öz sahna asarlari uçun L. matnini qam özlari yaratişgan (G. Berlioz, R. Vagner, M. Musorgskiy, S. Prokofyev, K. Orf va b.). L. mavzulari asosini, köpinça, xalq afsona, doston va ertaklari («Tohir va Zuhra», «Yoriltoş», «Malikai ayyor» operalari), mumtoz adabiyot («Farhod va Şirin», «Layli va Majnun» operalari) va drama asarlari taşkil etadi (mas, Hamza asari asosida yaratilgan «Maysaraning işi» operasi). L.ni yaratiş jarayonida adabiy asarlar musiqiy janrlar xususiyatlariga moslaştirib qisqartiriladi, ba'zida tubdan uzgartiriladi (mas, «Qarğa motkasi» A. Puşkin hikoyasi va P. Çaykovskiy operasi). Özbekistonda L. yaratiş sohasida K. Yaşin, S. Abdulla, H. Ğulom va b. tanilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЛИБРЕТТО (итал. libretto — китобча) — мусиқий-драматик асар (опера, оперетта, мусиқали драма ва комедия) нинг сўз матни, балет спектаклининг адабий сценарийш, шунингдек, мазкур асарлар мазмунининг қисқача баёни. 17- а. дан театр томошабинлари учун китобчалар тарзида чоп этилган (номи шундан). Л. муаллифлари композиторлар б-н ҳамкорликда ижод қилади. 19-а.дан бошлаб баъзи композиторлар ўз саҳна асарлари учун Л. матнини қам ўзлари яратишган (Г. Берлиоз, Р. Вагнер, М. Мусоргский, С. Прокофьев, К. Орф ва б.). Л. мавзулари асосини, кўпинча, халқ афсона, достон ва эртаклари («Тоҳир ва Зуҳра», «Ёрилтош», «Маликаи айёр» опералари), мумтоз адабиёт («Фарҳод ва Ширин», «Лайли ва Мажнун» опералари) ва драма асарлари ташкил этади (мас, Ҳамза асари асосида яратилган «Майсаранинг иши» операси). Л.ни яратиш жараёнида адабий асарлар мусиқий жанрлар хусусиятларига мослаштириб қисқартирилади, баъзида тубдан узгартирилади (мас, «Қарға моткаси» А. Пушкин ҳикояси ва П. Чайковский операси). Ўзбекистонда Л. яратиш соҳасида К. Яшин, С. Абдулла, Ҳ. Ғулом ва б. танилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.