Lyuizit
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 215-b. — ziyouz.com
Lyuizit (amerikalik kimyogar U. Lyuis nomi b-n atalgan) ((J-xlorvinildixlorarsin, a-L.), ClCH=CHAsCl2 — rangsiz, hidsiz ogir suyuklik. Mol. m. 207.29. Qaynaş t-rasi 196,6°, suyuklaniş t-rasi — 2,4°, ziçligi 1879 kg/m3. Organik erituvçilarda eriydi, suvda erimaydi. Xorijiy ma'lumotlarga kura, L. — zaharlovçi modda. Uning juda oz miqdori xam yuqori nafas yöllarini çidab bölmas darajada açiştiradi. 0,2—0,3 mg/sm2 dozasi terini qizartiradi va qattiq oğritadi. Terida paydo bölgan pufakçalar keyinçalik yaraga aylanadi. L .ning buğlari ham şunday ta'sir qiladi. Birinçi jahon uruşi oxirida AQŞda işlab çiqarilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЛЮИЗИТ (америкалик кимёгар У. Льюис номи б-н аталган) ((J-хлорвинилдихлорарсин, а-Л.), ClCH=CHAsCl2 — рангсиз, ҳидсиз огир суюклик. Мол. м. 207.29. Қайнаш т-раси 196,6°, суюкланиш т-раси — 2,4°, зичлиги 1879 кг/м3. Органик эритувчиларда эрийди, сувда эримайди. Хорижий маълумотларга кура, Л. — заҳарловчи модда. Унинг жуда оз миқдори хам юқори нафас йўлларини чидаб бўлмас даражада ачиштиради. 0,2—0,3 мг/см2 дозаси терини қизартиради ва қаттиқ оғритади. Терида пайдо бўлган пуфакчалар кейинчалик ярага айланади. Л .нинг буғлари ҳам шундай таъсир қилади. Биринчи жаҳон уруши охирида АҚШда ишлаб чиқарилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.