Lyuyşun
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 215-b. — ziyouz.com
Lyuyşun (Port-Artur) - Xitoyning şim.-şarqiy qismidagi şahar, Sariq dengiz sohilidagi yil davomida muzlamaydigan port, harbiy dengiz bazasi. Lyaonin provinsiyasida, Lyao-dun ya.o.ningjan. çekkasida. Dalyan ş. b-n birga Lyuyda ma'muriy şahar hududi tarkibida. Kema remont qiluvçi korxonalar bor. L. 19-a.ning 80-y.larida kiçik qişloq bölgan. Öşa vaqtdan Xitoy hukumati L.da harbiy port qura boşladi. 1898 y.da L.ni Rossiya Xitoydan ijaraga olib, undan Xarbin ş.ga t.y. ötkazdi. Podşo hukumati şa-harni harbiy dengiz bazasiga aylantirib, Port-Artur deb atadi. L. 1905—45 y.larda Yaponiya köl ostida böldi. 1955 y.da Rossiya L.dan özining harbiy kuçlarini olib çiqib, Xitoyga qaytardi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЛЮЙШУНЬ (Порт-Артур) - Хитойнинг шим.-шарқий қисмидаги шаҳар, Сариқ денгиз соҳилидаги йил давомида музламайдиган порт, ҳарбий денгиз базаси. Ляонин провинциясида, Ляо-дун я.о.нингжан. чеккасида. Далянь ш. б-н бирга Люйда маъмурий шаҳар ҳудуди таркибида. Кема ремонт қилувчи корхоналар бор. Л. 19-а.нинг 80-й.ларида кичик қишлоқ бўлган. Ўша вақтдан Хитой ҳукумати Л.да ҳарбий порт қура бошлади. 1898 й.да Л.ни Россия Хитойдан ижарага олиб, ундан Харбин ш.га т.й. ўтказди. Подшо ҳукумати ша-ҳарни ҳарбий денгиз базасига айлантириб, Порт-Артур деб атади. Л. 1905—45 й.ларда Япония кўл остида бўлди. 1955 й.да Россия Л.дан ўзининг ҳарбий кучларини олиб чиқиб, Хитойга қайтарди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.