Majburiy davolaş

Majburiy davolaş - sudning tibbiy yösindagi majburlov çoralari. Bunday çoralar jinoyat qonunçiligi böyiça jazo turi hisoblanadi. M.d. faqat sud orqali amalga oşiriladi. Bunda davolaş muddati belgilanmaydi. M.d.ning huquqiy asoslari ÖzR Jinoyat kodeksida bayon qilingan. M.d.ning quyidagi turlari qonunda nazarda tutilgan: a) majburiy ambulatoriya kuzatuvida böliş va ruhiy kasallik mutaxassisida davolaniş; b) umumiy tartibli ruhiy kasalliklar şifoxonasining soğliqni tiklaş bölimida majburiy davolaniş; v) umumiy tartibli ruhiy kasalliklar şifoxonasining soğliqni tiklaş maxsus bölimida majburiy davolaniş; g) kuzatuvi kuçaytirilgan ruhiy kasalliklar şifoxonasida yoki bölinmasida majburiy davolaniş.

M.d. çoralari ruhiy kasallikka çalingan şaxslarni davolaş va ularning yangi ijtimoiy xavfli harakatlar sodir etişining oldini oliş maqsadida qöllanadi. Sud tibbiy yösindagi M.d. turini tayinlaşda bunday şaxsning ijtimoiy xavflilik darajasini e'tiborga oladi. Mas, kuzatuvi kuçaytirilgan ruhiy kasalliklar şifoxonasida yoki bölimida M.d. öta ijtimoiy xavfli bulgan yoki xulqiga köra, umumiy tartibli ruhiy kasalliklar şifoxonasi şaroitida davolanişning imkoni bölmagan ruhiy kasalliklarga nisbatan tayinlanadi. M.d. muddatini uzaytiriş, özgartiriş va bekor qiliş masalasini ruhiy kasalliklar şifokorlari komissiyasining xulosasiga asoslangan holda sud hal qiladi. Agar M.d.çorasi qöllanilgan şaxs javobgarlikka tortiş muddatlari ötmasdan tuzalsa, javobgarlikka tortiladi va M.d. vakti jazo muddatiga qöşiladi. Içkilikbozlik, giyohvandlik yoki zaharvandlikka yöliqqan şaxslar tomonidan jinoyat sodir etilgan takdirda, sud bunday şaxslarga nisbatan jazo tayinlaş b-n birga, M.d. çorasini ham tayinlaşi mumkin. Ruhiy kasallar M.d.ni maxsus nazoratli tibbiy muassasada, içkilikbozlik, giyohvandlik yoki zaqarvandlikka yöliqqan şaxslar özlari jazoni öta-yotgan tibbiy muassasada, ya'ni ozodlikdan mahrum qiliş b-n boğliq bölmagan jazoni utayetganlar özlari yaşayotgan joydagi tibbiy muassasada, ozodlikdan mahrum qiliş va qamoq jazosini utayetganlar esa jazoni ötaş joyida majburiy davolanadilar.

Mamajon Usmonaliyev.