Maqomot
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 344–345-b. — ziyouz.com
Maqomot (arab. — maqomlar) — 1) Örta asr musulmon Şarqi xalqlari musiqa ilmida pardalar, tovuşqatorlar, kuy-ohanglar va jinsjamlar majmui. Ilmiy. atama sifatida ilk bor Qutbiddin aş-Şeroziy (13—14-a.lar) ning «Durrat uttoj li ğurrat uddeboj» («Podşoq tojining gavhari») qomusida, musiqa ilmiga bağişlangan bölimda qöllanilgan; 2) Örta va Yaqin Şarq xalqlari mumtoz musiqa san'atida muayyan tovuşqatorlar va usullar tizimiga asoslangan maqom, muqom, muğom, navba, dastgoh, taqsim (taqasim), peşrav kabi turkum janrlariga nisbatan işlatiladigan umumnazariy tuşunça; 3) Örta asr Şarq adabiyotida nasriy turkum janri. Alhaririy, alhamadoniy kabi arab adiblarining «M.»lari jahon adabiyotida maşhur bölib, Yevropa tillariga tarjima qilingan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МАҚОМОТ (араб. — мақомлар) — 1) Ўрта аср мусулмон Шарқи халқлари мусиқа илмида пардалар, товушқаторлар, куй-оҳанглар ва жинсжамлар мажмуи. Илмий. атама сифатида илк бор Қутбиддин аш-Шерозий (13—14-а.лар) нинг «Дуррат уттож ли ғуррат уддебож» («Подшоқ тожининг гавҳари») қомусида, мусиқа илмига бағишланган бўлимда қўлланилган; 2) Ўрта ва Яқин Шарқ халқлари мумтоз мусиқа санъатида муайян товушқаторлар ва усуллар тизимига асосланган мақом, муқом, муғом, навба, дастгоҳ, тақсим (тақасим), пешрав каби туркум жанрларига нисбатан ишлатиладиган умумназарий тушунча; 3) Ўрта аср Шарқ адабиётида насрий туркум жанри. Алҳаририй, алҳамадоний каби араб адибларининг «М.»лари жаҳон адабиётида машҳур бўлиб, Европа тилларига таржима қилинган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.