Margarit
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 206-b. — ziyouz.com
Margarit (yun. margarites — marvarid) — qatli silikatlar kenja sinfiga mansub mineral (murt slyudalar guruhidan), H2CaAl2Si2O|2. Qöşimçalardan, kupinça, Na, Fe, Mg, ba'zan Be va Li. Monoklin singoniyada kristallanadi. Ajraliş şakli — plastinkasimon va tangasimon agregatlar. Rangi marvaridsimon oq, sarğimtir, puşti; kulrangsimon tovlanadi. Yaltiroqligi sadafsimon. Qovuşqoqligi bir yönalişli mukammal. Qattikligi 3,5—4,5; ziçligi 3,0— 3,1 g/sm3. Mört. Metamorfik slanetslarda, kupinça, korund b-n birga hosil buladi. Ilgari M. nisbatan kamyob mineral hisoblanar edi, keyinçalik oddiy jins xrsil qiluvçi mineral ekanligi ma'lum buldi. Özbekistonda kristalli slanetslarda va najdak b-n birga uçraydi. Horijda Şveysariya, Kanada, Gretsiya, Qozoğiston (Semizbuği), RF va b. mamlakatlarda bor.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МАРГАРИТ (юн. margarites — марварид) — қатли силикатлар кенжа синфига мансуб минерал (мурт слюдалар гуруҳидан), H2CaAl2Si2O|2. Қўшимчалардан, купинча, Na, Fe, Mg, баъзан Be ва Li. Моноклин сингонияда кристалланади. Ажралиш шакли — пластинкасимон ва тангасимон агрегатлар. Ранги марваридсимон оқ, сарғимтир, пушти; кулрангсимон товланади. Ялтироқлиги садафсимон. Қовушқоқлиги бир йўналишли мукаммал. Қаттиклиги 3,5—4,5; зичлиги 3,0— 3,1 г/см3. Мўрт. Метаморфик сланецларда, купинча, корунд б-н бирга ҳосил булади. Илгари М. нисбатан камёб минерал ҳисобланар эди, кейинчалик оддий жинс хрсил қилувчи минерал эканлиги маълум булди. Ўзбекистонда кристалли сланецларда ва наждак б-н бирга учрайди. Ҳорижда Швейцария, Канада, Греция, Қозоғистон (Семизбуғи), РФ ва б. мамлакатларда бор.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.