Marjon
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 210–211-b. — ziyouz.com
Marjon — 1) munçoq va ş.k.ni ipga qator tizib yasaladigan ayollar taqin-çoği. Munçoqlari turli şakldagi bezak toşlar (serdolik, marmar, feruza, oltin, kumuş va b.)dan iborat bölib, bir yoki bir neça qatorli qilib böyinga taqiladi. Suyak va sopol donalaridan yasalgan M.lar Özbekiston hududida mil. av. 4—3ming yillikka oid manzilgohlardan topilgan. Jez davrida M.ning turli (oç tusli, marmar, oq, oç qizil yoki kulrang toşlar, sopol, bronza va suyaklardan sillits yoki sodda naqşli) xillari tarqalgan. Saklanib qolgan devoriy rasmlar (jumladan, Bolaliktepa devoriy rasmlari) da M.ning turli tasvirini köriş mumkin. M.ning markaziga, ba'zan çetlariga tumorçalar qöşilgan; 2) zargarliksa işlatiladigan bezak toş; dengiz jonivorlari qoldiklaridan iborat; uzunçoq (şohmarjon), dumaloq (tanamarjon) va b. şaklli turlaridan ziynat buyumlari (zirak, tillaqoş, tumor va b.)ni bezaşda foydalaniladi; 3) miskarlikyu. qumğonning qorniga qalamça b-n solingan dumaloq gul.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МАРЖОН — 1) мунчоқ ва ш.к.ни ипга қатор тизиб ясаладиган аёллар тақин-чоғи. Мунчоқлари турли шаклдаги безак тошлар (сердолик, мармар, феруза, олтин, кумуш ва б.)дан иборат бўлиб, бир ёки бир неча қаторли қилиб бўйинга тақилади. Суяк ва сопол доналаридан ясалган М.лар Ўзбекистон ҳудудида мил. ав. 4—3минг йилликка оид манзилгоҳлардан топилган. Жез даврида М.нинг турли (оч тусли, мармар, оқ, оч қизил ёки кулранг тошлар, сопол, бронза ва суяклардан силлиц ёки содда нақшли) хиллари тарқалган. Сакланиб қолган деворий расмлар (жумладан, Болаликтепа деворий расмлари) да М.нинг турли тасвирини кўриш мумкин. М.нинг марказига, баъзан четларига туморчалар қўшилган; 2) заргарликца ишлатиладиган безак тош; денгиз жониворлари қолдикларидан иборат; узунчоқ (шоҳмаржон), думалоқ (танамаржон) ва б. шаклли турларидан зийнат буюмлари (зирак, тиллақош, тумор ва б.)ни безашда фойдаланилади; 3) мискарликю. қумғоннинг қорнига қаламча б-н солинган думалоқ гул.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.