Marvaridgul
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 202-b. — ziyouz.com
Marvaridgul (Convallaria) — pi-yozguldoşlar oilasiga mansub köp yillik ötsimon ösimliklar turkumi, ekma gul. Ba'zan mustaqil tur sifatida ajratiladigan may M. (S. majalis) turi ekiladi. M. namsevar, ildizi gorizontal joylaşadi, 2 yoki 3 ta uzun bandli çöziq ildizoldi barglari mavjud. Ildizpoyasidan ösib çiqqan baçkilari orqali köpayadi. Gulbandi (20 sm)ning bir tomoniga xuşböy oq gullar joylaşgan. May—iyun oylarida gullaydi. Mevasi dumaloq, qizil, sersuv. M. salqin, çirindiga boy qumlik joyni va tez-tez suğorib turişni talab qiladi. Örta Osiyo şaroitida baçkilarini mart oyi boşlarida köçat qilgan ma'-qul. May M. dorivor ösimlik sifatida işlatiladi. Uning yer ustki qismi tarkibida yurak glikozidlari (asosan, konvallatoksin va konvallazid) bor. May M. manzarali ösimlik sifatida östiriladi. M.ning qatmaqat, puşti gulli xillari bor.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МАРВАРИДГУЛ (Convallaria) — пи-ёзгулдошлар оиласига мансуб кўп йиллик ўтсимон ўсимликлар туркуми, экма гул. Баъзан мустақил тур сифатида ажратиладиган май М. (С. majalis) тури экилади. М. намсевар, илдизи горизонтал жойлашади, 2 ёки 3 та узун бандли чўзиқ илдизолди барглари мавжуд. Илдизпоясидан ўсиб чиққан бачкилари орқали кўпаяди. Гулбанди (20 см)нинг бир томонига хушбўй оқ гуллар жойлашган. Май—июнь ойларида гуллайди. Меваси думалоқ, қизил, серсув. М. салқин, чириндига бой қумлик жойни ва тез-тез суғориб туришни талаб қилади. Ўрта Осиё шароитида бачкиларини март ойи бошларида кўчат қилган маъ-қул. Май М. доривор ўсимлик сифатида ишлатилади. Унинг ер устки қисми таркибида юрак гликозидлари (асосан, конваллатоксин ва конваллазид) бор. Май М. манзарали ўсимлик сифатида ўстирилади. М.нинг қатмақат, пушти гулли хиллари бор.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.