Masnaviy
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 267–268-b. — ziyouz.com
Masnaviy (arab. — ikkilik. Köpligi — masnaviyot) — har bir baytining misralari qofiyadoş bölgan va baytdan baytga qofiyasi yangilanib boradigan şe'riy şakl (a-a, b-b, v-v, ...). Mumtoz adabiyotda (mas, Alişer Navoiy asarlarida) syujetli kiçik şe'riy asarlar ham, dostonlar ham M. deb yuritiladi. Turkiy adabiyotda M. şakli ilk bor Yusuf Xos Hojibnkng «Qutadğu bilig» asarida qöllangan. Durbekpint «Yusuf va Zulayho», Haydar Xorazmiynmnt «Maxzan ul-asror» asarlari M.da bitilgan. Navoiy davriga kelib M. epik şe'riyatning asosiy janri bölib qoldi. Uluğ şoirning asosiy epik asarlari («Xamsa», «Lison uttayr» va b.) M. janrida yozilgan. M. hoz. zamon özbek şe'riyatida ham qöllanmoqda. Mac, H. Olimjonning «Özbekiston» şe'ri, Ğ. Ğulomning «Kökan», «Egalari egallaganda» dostonlari va b.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МАСНАВИЙ (араб. — иккилик. Кўплиги — маснавиёт) — ҳар бир байтининг мисралари қофиядош бўлган ва байтдан байтга қофияси янгиланиб борадиган шеърий шакл (а-а, б-б, в-в, ...). Мумтоз адабиётда (мас, Алишер Навоий асарларида) сюжетли кичик шеърий асарлар ҳам, достонлар ҳам М. деб юритилади. Туркий адабиётда М. шакли илк бор Юсуф Хос Ҳожибнкнг «Қутадғу билиг» асарида қўлланган. Дурбекпинт «Юсуф ва Зулайҳо», Ҳайдар Хоразмийнмнт «Махзан ул-асрор» асарлари М.да битилган. Навоий даврига келиб М. эпик шеъриятнинг асосий жанри бўлиб қолди. Улуғ шоирнинг асосий эпик асарлари («Хамса», «Лисон уттайр» ва б.) М. жанрида ёзилган. М. ҳоз. замон ўзбек шеъриятида ҳам қўлланмоқда. Mac, Ҳ. Олимжоннинг «Ўзбекистон» шеъри, Ғ. Ғуломнинг «Кўкан», «Эгалари эгаллаганда» достонлари ва б.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.