Matematik fizika
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 284–285-b. — ziyouz.com
Matematik fizika - fizik jarayonlarning matematik modellari nazariyasi. M. f.da asosan, nazariy fizikada qurilgan modellar matematik usullar b-n örganiladi. M. f. matematikada, fizikada va ularning birla-şuvi b-n alohida örin egallaydi.
M.f. usullari fizikaning matematik modellaş nazariyasi sifatida da-stlab I. Nyuton asarlarida rivojlangan. Keyinçalik M. f. usullari J. Lagranj, L. Eyler, J. Furye, K. Gauss, B. Riman, M. V. Ostrogradskiylar nomi b-n boğliq. Ötgan ayerning 2-yarmidan boşlab fizik maydonlar, elektrodinamikada, akustikada, elastiklik nazariyasida, gidro- va aerodinamikada va tutaş muhitlar mexanikasida vujudga keluvçi matematik modellarni örganiş keskin rivojlandi. Bunday fizik jarayonlarni ifodalovçi modellarni matematik usullar b-n hal qiliş — xususiy hosilali differensial tenglamalar yoki M. f. tenglamalari nazariyasiga tayanib amalga oşiriladi. Şu b-n birga M.f. muammolarini hal qilişda differensial tenglamalardan taşqari, integral yoki integrodifferensial tenglamalar, variatsion, ehtimollar nazariyasi usullari, potensiallar nazariyasi, kompleks funksiyalar nazariyasi usullari, EHM va mat.ning boşqa bölimlaridan foydalaniladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МАТЕМАТИК ФИЗИКА - физик жараёнларнинг математик моделлари назарияси. М. ф.да асосан, назарий физикада қурилган моделлар математик усуллар б-н ўрганилади. М. ф. математикада, физикада ва уларнинг бирла-шуви б-н алоҳида ўрин эгаллайди.
М.ф. усуллари физиканинг математик моделлаш назарияси сифатида да-стлаб И. Ньютон асарларида ривожланган. Кейинчалик М. ф. усуллари Ж. Лагранж, Л. Эйлер, Ж. Фурье, К. Гаусс, Б. Риман, М. В. Остроградскийлар номи б-н боғлиқ. Ўтган аернинг 2-ярмидан бошлаб физик майдонлар, электродинамикада, акустикада, эластиклик назариясида, гидро- ва аэродинамикада ва туташ муҳитлар механикасида вужудга келувчи математик моделларни ўрганиш кескин ривожланди. Бундай физик жараёнларни ифодаловчи моделларни математик усуллар б-н ҳал қилиш — хусусий ҳосилали дифференциал тенгламалар ёки М. ф. тенгламалари назариясига таяниб амалга оширилади. Шу б-н бирга М.ф. муаммоларини ҳал қилишда дифференциал тенгламалардан ташқари, интеграл ёки интегродифференциал тенгламалар, вариацион, эҳтимоллар назарияси усуллари, потенциаллар назарияси, комплекс функциялар назарияси усуллари, ЭҲМ ва мат.нинг бошқа бўлимларидан фойдаланилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.