Maxdumi A'zam majmuasi

Maxdumi A'zam majmuasi -Samarqand viloyati Dahbed q.dagi me'moriy yodgorlik (16—19-a.lar). Majmua maşhur şayx, sufiylar namoyandasi Maxdumi A'zam nomi b-n boğliq. Asli farğonalik bölgan ul zot Samarqand hokimi Jonibek Sulton tomonidan Samarqandga taklif etilgan. Öğli Iskandar Sulton uni özining piri deb e'zozlagan. Maxdumi A'zam 78 yoşida şu Dahbed q.da vafot etgan. 1610 y.da Yalangtöş Bahodir boşçiligida xonaqoh va daxma qurilgan. 17-a.da esa katta masjid qad kötargan. Keyinçalik Maxdumi A'zam avlodlari ham şu yerga dafn qilingan. Nodir Devonbegi tomonidan atrofi devor (bal. 1,4 m) b-n öralib, ta'mir ipşari olib borilgan.

Majmua şim.da hazira, jan.da keng ayvonli katta masjid, yonida kiçik masjid, şarqida darvozaxona, çillaxona va hujralardan taşkil topgan. Katta masjidxonaqoh 6 ustunli, 12 gumbazli, ayvoni 2 qatorli 14 ustundan iborat. Kiçik masjidga uzun yölak orqali ötilgan. Masjid 2 ustunli, vassa şiftli, ayvoni 4 ustunli, poy-ustunlari toşdan işlangan. Haziradagi Maxdumi A'zam sağanasi (bal. 1,7 m) kulrang marmar b-n qoplangan. Pastki qismidagi 9 ta marmar toştaxtalar Maxdumi A'zam avlodlari, Yalangtöş Bahodir va uning qizi Iqlimga tegişli bölib, keyingi yillardagi ta'mir vaqtida hammasi bir joyga töplangan. M.A.m. yaqinida minora va keng hovuz joylaşgan. 1998 y.da majmua qayta tiklanib, atrofi obodonlaştirildi.