Mayoq

Mayoq — suzib ketayotgan kemalar uçun möljal olişga imkon beradigan minora körinişidagi navigatsiya inşooti. Uzoqdan körinib turişi uçun minoraning yuqori qismi yoruğlik signalizatsiyasi b-n ta'minlanadi. M. qadimdan ma'lum. Mil. avval 283 y. Misr porti Iskandariya yaqinida kurilgan Faros mayoği «dunyoning yetti mö'jizasi»dan biri hisoblangan (u 1500 yil xizmat qilgan). Qadimda bu maqsadda şam va çiroqlardan foydalanişgan. Elektr toki paydo bölganidan keyin elektr yoritqiçlardan foydalaniladigan böldi. Hozir elektr lampali kuçli optik apparatlar, lazerlar işlatiladi. Bular tunda M.larning kamida 15 dengiz mili (taxm. 28 km) dan körinib turişini ta'minlaydi. M.ning qirğoqqa quriladigan, dengizning özida tabiiy yoki sun'iy asos ustiga kuriladigan va suzuvçi (M. aggparaturalari örnatilgan kemalar yoki dengizning muayyan joyiga yakor taşlab qöyiladigan) xillari böladi. Elektr va lazer M.dan taşqari, signalizatsiyaning boşqa turlari ham bor, mas, akustik (nautofon, sirenalar va b.), radiotexnik (q. Radiomayoq), suv osti (ossillyator, qönğiroqlar va b.)- Vazifasiga karab, M.lar yöl körsatuvçi, qabul qiluvçi (portga yaqinlaşganda), ogohlantiruvçi, burilişni körsatuvçi va tavaqali xillarga bölinadi. Yoruğlik, radiotexnik va tovuş apparaturali avtomat universal M.lar xam bor (rayem).