Mebel sanoati
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 376-b. — ziyouz.com
Mebel sanoati - yogoçeozlik sanoatining yetakçi tarmoği. Xonadonlar va jamoat binolari uçun mebel işlab çiqaradi. Özbekistonda mebel sanoat usulida işlab çikarila boş-. lagunga qadar uy-rözğor buyumlari (xontaxta, kursi, jovon, sandiq va b.) kustar va yarim kustar korxonalarda tayyorlangan. M.s.ning dastlabki mahsulotlari — turar joy va jamoat bi-nolari uçun mebel i.ç. 1922 y.dan boşlandi. Uy-rözğor va jamoat ehtiyojlari uçun mebellar i.ç. uruşdan keyingi yştlarda birmunça rivoj topdi. 50-y.lar oxirida respublikada turli vazirlik va idoralar ixtiyerida bölgan 3 f-ka, bir neça sexlar işladi. Hunarmandçilik artellari va yirik mebel sexlari negizida Toşkent, Samarqand, Namangan, Andijon ş.larida mebel f-kalari barpo qilindi. 1977 y. Özbekiston mebel va yoğoçsozlik sanoati vazirligi taşkil etildi. 1988 y. respublikadagi barça M.s. korxonalarini boşqaradigan «Özbekmebel» birlaşmasi taşkil etildi. 1991 y. şu birlaşma negizida «Özbekmebel» ijara korxonalari uyuşmasi tuzidsi. 1993 y. yanv.da uyuşma «Özbekmebel» davlat-aksiyadorlik kom-paniyasiga aylantirildi. Tarmoqdagi eng yirik korxonalar: «Toşkent» mebel birlaşmasi, «Mirobod» birlaşmasi (1953), Samarqand mebel birlaşmasi (1954), «Namangan» mebel birlaşmasi (1956), «Mebel» birlaşmasi (1959), «Farğona mebel» birlaşmasi (1960), Olmaliq mebel k-ti (1961), «Yangiyölmebel» şirkati (1963), Quva mebel k-ti (1967), Sergeli mebel birlaşmasi (1974), Olmazor yumşoq mebellar f-kasi (1989), Andijon mebel k-ti (1991 y. qayta qurilgan). 1994 y.da Jizzax va Rişton mebel f-kalari işga tuşirildi. Tarmoqni rivojlantiriş korxonalarni zamonaviy uskunalar b-n qayta jihozlaş va raqobatbardoş mahsulotlar i.ç., korxonalarning eksport imkoniyatlarini oşiriş, xorijiy firmalar b-n qöşma korxonalar taşkil etiş hamda iqtisodiy hamkorlikni yölga qöyiş yönalişlarida olib borilmoqda. «YevroÖz» Özbekiston — Germaniya qöşma korxonasi taşkil etildi (1993, apr.). Özbekistonda tayyorlangan mebellar eksporti yölga qöyildi.
M.s. har xil mebel yiğmalari (mehmonxona, oşxona, kabinet, yotoqxonalar mebellari, maktab, tibbiyot, lab. mebellari), milliy mebel (xontaxta, sandiq va b.) namunalarini, haşamatli mebellar yiğmalarini i.ç.ni özlaştirgan (q. «Fayz» xolding kompaniyasi).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МЕБЕЛЬ САНОАТИ - ёгочеозлик саноатининг етакчи тармоғи. Хонадонлар ва жамоат бинолари учун мебель ишлаб чиқаради. Ўзбекистонда мебель саноат усулида ишлаб чикарила бош-. лагунга қадар уй-рўзғор буюмлари (хонтахта, курси, жовон, сандиқ ва б.) кустарь ва ярим кустарь корхоналарда тайёрланган. М.с.нинг дастлабки маҳсулотлари — турар жой ва жамоат би-нолари учун мебель и.ч. 1922 й.дан бошланди. Уй-рўзғор ва жамоат эҳтиёжлари учун мебеллар и.ч. урушдан кейинги йштларда бирмунча ривож топди. 50-й.лар охирида республикада турли вазирлик ва идоралар ихтиерида бўлган 3 ф-ка, бир неча цехлар ишлади. Ҳунармандчилик артеллари ва йирик мебель цехлари негизида Тошкент, Самарқанд, Наманган, Андижон ш.ларида мебель ф-калари барпо қилинди. 1977 й. Ўзбекистон мебель ва ёғочсозлик саноати вазирлиги ташкил этилди. 1988 й. республикадаги барча М.с. корхоналарини бошқарадиган «Ўзбекмебель» бирлашмаси ташкил этилди. 1991 й. шу бирлашма негизида «Ўзбекмебель» ижара корхоналари уюшмаси тузидци. 1993 й. янв.да уюшма «Ўзбекмебель» давлат-акциядорлик ком-паниясига айлантирилди. Тармоқдаги энг йирик корхоналар: «Тошкент» мебель бирлашмаси, «Миробод» бирлашмаси (1953), Самарқанд мебель бирлашмаси (1954), «Наманган» мебель бирлашмаси (1956), «Мебель» бирлашмаси (1959), «Фарғона мебель» бирлашмаси (1960), Олмалиқ мебель к-ти (1961), «Янгийўлмебель» ширкати (1963), Қува мебель к-ти (1967), Сергели мебель бирлашмаси (1974), Олмазор юмшоқ мебеллар ф-каси (1989), Андижон мебель к-ти (1991 й. қайта қурилган). 1994 й.да Жиззах ва Риштон мебель ф-калари ишга туширилди. Тармоқни ривожлантириш корхоналарни замонавий ускуналар б-н қайта жиҳозлаш ва рақобатбардош маҳсулотлар и.ч., корхоналарнинг экспорт имкониятларини ошириш, хорижий фирмалар б-н қўшма корхоналар ташкил этиш ҳамда иқтисодий ҳамкорликни йўлга қўйиш йўналишларида олиб борилмоқда. «ЕвроЎз» Ўзбекистон — Германия қўшма корхонаси ташкил этилди (1993, апр.). Ўзбекистонда тайёрланган мебеллар экспорти йўлга қўйилди.
М.с. ҳар хил мебель йиғмалари (меҳмонхона, ошхона, кабинет, ётоқхоналар мебеллари, мактаб, тиббиёт, лаб. мебеллари), миллий мебель (хонтахта, сандиқ ва б.) намуналарини, ҳашаматли мебеллар йиғмаларини и.ч.ни ўзлаштирган (қ. «Файз» холдинг компанияси).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.