Membranofonlar
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 412-b. — ziyouz.com
Membranofonlar (lot. membrana — yupqa pust, parda va fon) — musiqa çolğulari turi; tovuş manbai sifatida doirasimon asosga qoplangan hayvon (buzoq, eçki va b.) terisi yoki (baliq) pufagi, şuningdek, sun'iy (sintetik) pust işlatiladi. Anik, balandlikka ega bölmagan tovuşlar, asosan, pardani köl, barmoklar yoki maxsus tayoqçalar b-n uriş natijasida yoki uni işqalaniş jarayonida çiqadi. Şuning uçun M.ni ba'zida urma musiqa çolğulari ham deyişadi. M.da köproq turli usullar, darak beruvçi ritmik iboralar çalinadi. M. turli şakl va körinişlarga ega bölib (oddiylardan — buben, baraban, murakkab tuzilişdagi çolğulardan — litavra va b.), ayniqsa, Şarq madaniyatida keng rivoj topdi (doyra, dovul, noğora, tabla, çindovul va b.).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МЕМБРАНОФОНЛАР (лот. membrana — юпқа пуст, парда ва фон) — мусиқа чолғулари тури; товуш манбаи сифатида доирасимон асосга қопланган ҳайвон (бузоқ, эчки ва б.) териси ёки (балиқ) пуфаги, шунингдек, сунъий (синтетик) пуст ишлатилади. Аник, баландликка эга бўлмаган товушлар, асосан, пардани кўл, бармоклар ёки махсус таёқчалар б-н уриш натижасида ёки уни ишқаланиш жараёнида чиқади. Шунинг учун М.ни баъзида урма мусиқа чолғулари ҳам дейишади. М.да кўпроқ турли усуллар, дарак берувчи ритмик иборалар чалинади. М. турли шакл ва кўринишларга эга бўлиб (оддийлардан — бубен, барабан, мураккаб тузилишдаги чолғулардан — литавра ва б.), айниқса, Шарқ маданиятида кенг ривож топди (дойра, довул, ноғора, табла, чиндовул ва б.).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.