Metasomatik konlar
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 451-b. — ziyouz.com
Metasomatik konlar - metasomatizm natijasida vujudga kelgan foydali qazilmalar. M.k. çuqurlikda qaynoq mineral suvli eritmalar ta'sirida toğ jinslarining töliq erişi va ayni vaqtda yangi minerallarning çökişi yoki eritmalar va toğ jinslarining özaro ta'siridan kimyoviy almaşinuv reaksiyalari natijasida vujudga keladi. Har ikki hodda ham eritmalar M.k. hosil bölgan joyga toğ jinslari elementlarini va qimmatli ruda metallarini olib keladi. Karbonatli jinslar (ohaktoş va dolomitlar) M.k. hosil bölişi uçun qulay muhit hisoblanadi. M.k. murakkab şaklli yotqiziqlar hosil qiladi. Bunday konlarning yuqori (qora, ran-gli va kamyob metallarning skarnli va greyzenli konlari), örta (aksari mis, qörğoşin va rux rudali konlar) va past (uran va misning infiltratsion konlari) t-rali turlari mavjud.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МЕТАСОМАТИК КОНЛАР - метасоматизм натижасида вужудга келган фойдали қазилмалар. М.к. чуқурликда қайноқ минерал сувли эритмалар таъсирида тоғ жинсларининг тўлиқ эриши ва айни вақтда янги минералларнинг чўкиши ёки эритмалар ва тоғ жинсларининг ўзаро таъсиридан кимёвий алмашинув реакциялари натижасида вужудга келади. Ҳар икки ҳодда ҳам эритмалар М.к. ҳосил бўлган жойга тоғ жинслари элементларини ва қимматли руда металларини олиб келади. Карбонатли жинслар (оҳактош ва доломитлар) М.к. ҳосил бўлиши учун қулай муҳит ҳисобланади. М.к. мураккаб шаклли ётқизиқлар ҳосил қилади. Бундай конларнинг юқори (қора, ран-гли ва камёб металларнинг скарнли ва грейзенли конлари), ўрта (аксари мис, қўрғошин ва рух рудали конлар) ва паст (уран ва миснинг инфильтрацион конлари) т-рали турлари мавжуд.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.