Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Mikroneziya

    Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 526-b. — ziyouz.com

    Mikroneziya — Okeaniyadagi bir guruh mayda orollar, Tinç okeanning ğarbiy qismida. 1500 dan ortiq oroldan iborat. Eng yirik orollar guruhi: Mariana, Karolina, Marşall, Gilbert, Panaba, Nauru va b. Mayd. 2,6 ming km2. Kelib çiqişiga köra, mar-jon va vulkan orollar. Eng baland joyi 965 m (Mariana o.larida). Doim yaşil tropik örmonlar va butazorlar b-n krplangan. Kokos plantatsiyalari bor. Aholisi tropik dehqonçilik va baliq ovlaş b-n şuğullanadi.

    17—19-a.larda M. (Karolina, Marşall va Mariana o.lari) Ispaniya mustamlakasi bölgan. 1885 y.da Germaniya Marşall o.larini Ispaniyadan tortib olgan, 1898 y.da esa Karolina va Mariana o.larini sotib oldi. 1914 y.da orollarni yaponlar bosib oldilar, 1920 y.da esa Millatlar Ligasidan Yaponiya ularni boşqarişga mandat oddi. 1945 y.da orollar AQŞ qöl ostiga ötdi. 1947 y.dan boşlab BMT qaroriga köra, M. AQŞ tomonidan boşqariladigan BMT vasiyligidagi hudud maqomini oldi (Vasiylikdagi Tinç okean o.lari hududi). 1970-y.lar oxiri — 80-y.larda M.ning vasiylikdagi turli qismlari b-n AQŞ örtasida AQŞ b-n «erkin uyuşganlik» töğrisidagi bitim imzolandi. M. 4 ta davlat tuzilişiga ega: Mikroneziya Federativ Ştatlari, Marşall Orollari Respublikasi, Palau Respublikasi va Şim. Mariana Orollari Ham-döstligi. M. orollarida, şuningdek, qisman Nauru va Kiribati davlatlari ham joylaşgan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    МИКРОНЕЗИЯ — Океаниядаги бир гуруҳ майда ороллар, Тинч океаннинг ғарбий қисмида. 1500 дан ортиқ оролдан иборат. Энг йирик ороллар гуруҳи: Мариана, Каролина, Маршалл, Гилберт, Панаба, Науру ва б. Майд. 2,6 минг км2. Келиб чиқишига кўра, мар-жон ва вулкан ороллар. Энг баланд жойи 965 м (Мариана о.ларида). Доим яшил тропик ўрмонлар ва бутазорлар б-н крпланган. Кокос плантациялари бор. Аҳолиси тропик деҳқончилик ва балиқ овлаш б-н шуғулланади.

    17—19-а.ларда М. (Каролина, Маршалл ва Мариана о.лари) Испания мустамлакаси бўлган. 1885 й.да Германия Маршалл о.ларини Испаниядан тортиб олган, 1898 й.да эса Каролина ва Мариана о.ларини сотиб олди. 1914 й.да оролларни японлар босиб олдилар, 1920 й.да эса Миллатлар Лигасидан Япония уларни бошқаришга мандат одди. 1945 й.да ороллар АҚШ қўл остига ўтди. 1947 й.дан бошлаб БМТ қарорига кўра, М. АҚШ томонидан бошқариладиган БМТ васийлигидаги ҳудуд мақомини олди (Васийликдаги Тинч океан о.лари ҳудуди). 1970-й.лар охири — 80-й.ларда М.нинг васийликдаги турли қисмлари б-н АҚШ ўртасида АҚШ б-н «эркин уюшганлик» тўғрисидаги битим имзоланди. М. 4 та давлат тузилишига эга: Микронезия Федератив Штатлари, Маршалл Ороллари Республикаси, Палау Республикаси ва Шим. Мариана Ороллари Ҳам-дўстлиги. М. оролларида, шунингдек, қисман Науру ва Кирибати давлатлари ҳам жойлашган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.