Miksomitsetlar
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 534-b. — ziyouz.com
Miksomitsetlar (Myxomyceta, yun. tuxa — şilimşiq, mykes — zamburuğ), şilimşiqsimon zam-buruğlar — xlorofilsiz zamburuğsimon organizmlar tipi. Sporalar yordamida köpayadi. 400 ga yaqin turi bor, köpçiligi kosmopolit. Vegetativ davri diploid, kup yadroli protoplazma massali, reproduktiv davri esa pardali spora körinişida. Har bir sporadan bitta (ba'zan köproq), ikkita xivçinli, harakatçan, qobiqsiz hujayra çiqadi. Bunday hujayralar bir neça marta bölingandan keyin mikso-amyobalarga aylanib, zigotalar hosil qiladigan gametalar vazifasini bajaradi. Zigotalar plazmodiyni vujudga keltiradi. Keyinroq butun plazmodiy yoki uning bir bölagi sporali sporangiyga aylanadi. M., odatda, örmonlarda, şuningdek, nam joylarda, çirigan yoğoçlarda yoki ösimlik qoldiqlarida rivojlanadi. Köpçilik M. saprofit; ba'zilari parazit, mas, karamda kila, kartoşkada kalmaraz kasalligini M. qözğatadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МИКСОМИЦЕТЛАР (Myxomyceta, юн. туха — шилимшиқ, mykes — замбуруғ), шилимшиқсимон зам-буруғлар — хлорофилсиз замбуруғсимон организмлар типи. Споралар ёрдамида кўпаяди. 400 га яқин тури бор, кўпчилиги космополит. Вегетатив даври диплоид, куп ядроли протоплазма массали, репродуктив даври эса пардали спора кўринишида. Ҳар бир спорадан битта (баъзан кўпроқ), иккита хивчинли, ҳаракатчан, қобиқсиз ҳужайра чиқади. Бундай ҳужайралар бир неча марта бўлингандан кейин миксо-амёбаларга айланиб, зиготалар ҳосил қиладиган гаметалар вазифасини бажаради. Зиготалар плазмодийни вужудга келтиради. Кейинроқ бутун плазмодий ёки унинг бир бўлаги спорали спорангийга айланади. М., одатда, ўрмонларда, шунингдек, нам жойларда, чириган ёғочларда ёки ўсимлик қолдиқларида ривожланади. Кўпчилик М. сапрофит; баъзилари паразит, мас, карамда кила, картошкада калмараз касаллигини М. қўзғатади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.