Mineral köllar

Mineral köllar MINERAL KÖLLAR, şör köllar — suvining tarkibida köp miqdorda tuz bölgan köllar. M.k. toifasiga tuz mikdori okeandagi (35 g/kg)dan yuqori bölgan köllar kiradi. Boşqa tasnif böyiça M.k. toifasiga tarkibidagi eritma moddalar 25g/kg dan ortiq bölgan köllar kiradi. Tarkibida tuz mikdori 1%o dan 35%o gaça (yoki 25%o) bölgan M.k. kam mineralli yoki şör köllar deyiladi. Yuqori konsentratsi-yadagi M.k.ning tuzli suvi tagida tuzlar konsentratsiyasi va çökmasini hosil qilgan töyingan eritmani vujudga keltiradi. Oddiy köl suvi oqmasdan turib qolişi va buğlanişi natijasida undagi tuz mikdori orta borib, M.k. ni paydo qiladi. M.k. ikki xil yöl b-n: dengizning ayrim qismi ajralib qolişi natijasida (mas, limanlar, ba'zi bugozlar va b.); çul va daştlardagi pastqam joylarga oqar suvlar nuragan toğ jinslaridagi oson eriydigan tuzlarini oqizib keltirişidan hosil buladi (mas, Qoraqal-poğiston Respublikasining Qunğirot ş.dan 60 km şim.-ğarbda joylaşgan Qoraumbat kuli). M.k. suvidagi tuzlarning xili va mikdoriga qarab karbonatli, sulfatli va xloridli böladi. M.k.dan soda, mirabilit, xlorli magniy, tuz, yod, brom birikmalari va h.k. olinadi. Tibbiyotda M.k.dan revmatizm va b. kasalliklarni davolaşda foydalaniladi.