Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Mirsaidov Mirmuhsin

    Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 609–610-b. — ziyouz.com

    Mirmuhsin Mirsaidov (1921.3.5, Toşkent) — şoir va yozuvçi. Özbekiston xalq yozuvçisi (1981). Uzbekistonda xizmat körsatgan madaniyat xodimi (1970). Toşkent pedagogika in-tini tugatgan (1942). Respublika radioqömitasida muharrir (1944—46), Uzbekiston Yozuvçilar uyuşmasi kotibi (1947—61), «Kizil Uzbekiston» gaz.da bölim mudiri (1961—63), «Şarq yulduzi» (1950-60, 1972-81), «Muştum» (1963- 71), «Guliston» (1982-94) jur.larining boş muharriri. Dastlab şoir sifatida tanilgan. Ilk dostoni «Qamar» 1938 y.danaşr etilgan. «Vafo» (1944), «Kdsrdon döstlar» (1948), «Farğona» (1951), «Vatandoşlar» (1952), «Irmoqlar» (1959), «Qalb va falsafa» (1960), «Şe'rlar» (1964) va b. şe'riy töplamlar muallifi. «Usta Ğiyos» (1946), «Dönan», «Yaşil qişloq» (1948), «Şirok.» (1969), «Nevara», «Avesto» (1970) kabi dostonlarida zamondoşlarimiz va tarixiy qahramonlar siymosi çizilgan. Birinçi özbek şe'riy romani «Ziyod va Adiba» (1954) M. qalamiga mansub. Şe'r va dostonlari obraz, tasviriy vositalari hamda tili jihatidan sodda va ravonligi, hayotiyligi b-n ajralib turadi. Ilk nasriy qissasi «Jamila» 1956 y.da e'lon qilingan. «Oq marmar» (1957), «Çöri» (1962), «Tungi çaqmoqlar» (1964) qissalari tarixiy mavzuda, «Arab hikoyalari» (1960), «Çodrali ayol» (1979) qissalari xorijiy mamlakatLarga safar taassurotlari asosida yaratilgan. Qissalarida zulmistibdodga qarşi kuraşgan mard, olijanob, jasur qahramonlar siymosi tasvirlangan. M.ning «Çiniqiş» (1969), «Degrez öğli» (1972), «Çotqol yölbarsi» (1977) romanlari özbek işçilarining hayoti va mehnatiga bağişlangan. «Umid» (1969) romanida ilm kişilari, paxtaşunos olimlarning zahmatli izlanişlari va kuraşi turli ziddiyatlar, murakkab töqnaşuvlar vositasida hayotiy gavdalantirilgan. M. romanlaridagi Alijon, Umid, Hafiza, Arslon, Subhiya kabi obrazlar badiiy psixologizmi, sodda va samimiy, hayotiy böyoklarda çizilganligi, olijanobligi b-n ajralib turadi. M. ijodida tarixiy mavzu muhim örin egallagan. «Me'mor» (1974) romanida Temuriylar davri me'morligi an'analari, iste'dodli me'morsan'atkor Najmiddin Buxoriyning fojiali qismati yoritilgan. «Temur Malik» (1986) romanida möğul bosqinçilariga qarşi mardona kuraşgan buyuk qahramonlar — sarkarda Temur Malik va sulton Jaloliddin Manguberdilarning jangovar obrazlari yorqin aks etgirilgan. M. ning «Ildizlar va yaproqlar» (1982), «Ilon uçi» (1995), «Turon malikasi» (1997) romanlari ham bor. M. bolalar uçun xam köplab şe'r va dostonlar, hikoyalar yaratgan («Şeralining mardligi», «Ovçi bolalar», «Lukmon va Öroqboy» va b.). Asarlari köplab xorijiy tillarga tarjima qilingan. Hamza nomidagi Özbekiston Davlat mukofoti laureati (1974), «El-yurt hurmati» ordeni b-n mukofotlangan (1998).

    As: Saylanma [4 j.li], T., 1981-85;

    Ad.: Nasriddinov F., Mirmuhsin, T., 1972; Normatov U., Abdullayev O., Ijodning qöş qanoti, T., 1981.

    Ortiqboy Abdullayev.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    МИРМУҲСИН Мирсаидов (1921.3.5, Тошкент) — шоир ва ёзувчи. Ўзбекистон халқ ёзувчиси (1981). Узбекистонда хизмат кўрсатган маданият ходими (1970). Тошкент педагогика ин-тини тугатган (1942). Республика радиоқўмитасида муҳаррир (1944—46), Узбекистон Ёзувчилар уюшмаси котиби (1947—61), «Кизил Узбекистон» газ.да бўлим мудири (1961—63), «Шарқ юлдузи» (1950-60, 1972-81), «Муштум» (1963- 71), «Гулистон» (1982-94) жур.ларининг бош муҳаррири. Дастлаб шоир сифатида танилган. Илк достони «Қамар» 1938 й.данашр этилган. «Вафо» (1944), «Кдцрдон дўстлар» (1948), «Фарғона» (1951), «Ватандошлар» (1952), «Ирмоқлар» (1959), «Қалб ва фалсафа» (1960), «Шеърлар» (1964) ва б. шеърий тўпламлар муаллифи. «Уста Ғиёс» (1946), «Дўнан», «Яшил қишлоқ» (1948), «Широк.» (1969), «Невара», «Авесто» (1970) каби достонларида замондошларимиз ва тарихий қаҳрамонлар сиймоси чизилган. Биринчи ўзбек шеърий романи «Зиёд ва Адиба» (1954) М. қаламига мансуб. Шеър ва достонлари образ, тасвирий воситалари ҳамда тили жиҳатидан содда ва равонлиги, ҳаётийлиги б-н ажралиб туради. Илк насрий қиссаси «Жамила» 1956 й.да эълон қилинган. «Оқ мармар» (1957), «Чўри» (1962), «Тунги чақмоқлар» (1964) қиссалари тарихий мавзуда, «Араб ҳикоялари» (1960), «Чодрали аёл» (1979) қиссалари хорижий мамлакатЛарга сафар таассуротлари асосида яратилган. Қиссаларида зулмистибдодга қарши курашган мард, олижаноб, жасур қаҳрамонлар сиймоси тасвирланган. М.нинг «Чиниқиш» (1969), «Дегрез ўғли» (1972), «Чотқол йўлбарси» (1977) романлари ўзбек ишчиларининг ҳаёти ва меҳнатига бағишланган. «Умид» (1969) романида илм кишилари, пахташунос олимларнинг заҳматли изланишлари ва кураши турли зиддиятлар, мураккаб тўқнашувлар воситасида ҳаётий гавдалантирилган. М. романларидаги Алижон, Умид, Ҳафиза, Арслон, Субҳия каби образлар бадиий психологизми, содда ва самимий, ҳаётий бўёкларда чизилганлиги, олижаноблиги б-н ажралиб туради. М. ижодида тарихий мавзу муҳим ўрин эгаллаган. «Меъмор» (1974) романида Темурийлар даври меъморлиги анъаналари, истеъдодли меъморсанъаткор Нажмиддин Бухорийнинг фожиали қисмати ёритилган. «Темур Малик» (1986) романида мўғул босқинчиларига қарши мардона курашган буюк қаҳрамонлар — саркарда Темур Малик ва султон Жалолиддин Мангубердиларнинг жанговар образлари ёрқин акс этгирилган. М. нинг «Илдизлар ва япроқлар» (1982), «Илон учи» (1995), «Турон маликаси» (1997) романлари ҳам бор. М. болалар учун хам кўплаб шеър ва достонлар, ҳикоялар яратган («Шералининг мардлиги», «Овчи болалар», «Лукмон ва Ўроқбой» ва б.). Асарлари кўплаб хорижий тилларга таржима қилинган. Ҳамза номидаги Ўзбекистон Давлат мукофоти лауреати (1974), «Эл-юрт ҳурмати» ордени б-н мукофотланган (1998).

    Ас: Сайланма [4 ж.ли], Т., 1981-85;

    Ад.: Насриддинов Ф., Мирмуҳсин, Т., 1972; Норматов У., Абдуллаев О., Ижоднинг қўш қаноти, Т., 1981.

    Ортиқбой Абдуллаев.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.