Mizdaxqon
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 512-b. — ziyouz.com
Mizdaxqon — Xorazmdagi yirik örta asr şahar xarobasi. Xöjayli ş.dan 7—8 km ğarbda joylaşgan. Antik davrga oid qişloq xarobasi örnida 5—6-a. larda bunyod etilgan qasr asosida vujudga kelgan va möğullar hukmronligining oxirigaça (14-a) mavjud bölgan. M. 2 tepalikdan iborat. Ulardan biri (Gabr qal'a) M.ning qad. qismi bölib, uning qalin paxsa devori va arkining qoldiqlari saqlangan. M.ning 2 tepaligi qabristonga aylangan. Uning maydonining bir qismida Mazlumxon Suluv makbarasi (13-a. oxiri — 14-a. boşi) joylaşgan. M.ni arxeologik jihatdan örganiş işini 1928 y. A. Yu. Yakubovskiy boşlagan. 1962, 1964—65 y.larda M.da S. P. Tolstoye rahbarligida Xorazm arxeologiya etnografiya ekspeditsiyasi qazişmalar ötkazgan. Natijada M.ning tarixi va Xorazmning islom dinigaça bölgan qad. diniga oid köplab qimmatli ma'lumotlar olindi. 10-a.da M. obod şahar bölib, atrofida 12000 turar joy qörğonlari joylaşgan.
M.dagi qabristonga zarduştiylik diniga e'tiqod qilgan marhumlar ossuariylarga solib kömilgan. Ossuariylarda rangbarang mazmundagi na-qşlar va qad. xorazmiy tilida yozilgan bitiklar saqlangan.
Ad.: Yagodin V.N., Xodjayov T.K., Nekropol drevnego Mizdaxkana, T., 1970.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МИЗДАХҚОН — Хоразмдаги йирик ўрта аср шаҳар харобаси. Хўжайли ш.дан 7—8 км ғарбда жойлашган. Антик даврга оид қишлоқ харобаси ўрнида 5—6-а. ларда бунёд этилган қаср асосида вужудга келган ва мўғуллар ҳукмронлигининг охиригача (14-а) мавжуд бўлган. М. 2 тепаликдан иборат. Улардан бири (Габр қалъа) М.нинг қад. қисми бўлиб, унинг қалин пахса девори ва аркининг қолдиқлари сақланган. М.нинг 2 тепалиги қабристонга айланган. Унинг майдонининг бир қисмида Мазлумхон Сулув макбараси (13-а. охири — 14-а. боши) жойлашган. М.ни археологик жиҳатдан ўрганиш ишини 1928 й. А. Ю. Якубовский бошлаган. 1962, 1964—65 й.ларда М.да С. П. Толстое раҳбарлигида Хоразм археология этнография экспедицияси қазишмалар ўтказган. Натижада М.нинг тарихи ва Хоразмнинг ислом динигача бўлган қад. динига оид кўплаб қимматли маълумотлар олинди. 10-а.да М. обод шаҳар бўлиб, атрофида 12000 турар жой қўрғонлари жойлашган.
М.даги қабристонга зардуштийлик динига эътиқод қилган марҳумлар оссуарийларга солиб кўмилган. Оссуарийларда рангбаранг мазмундаги на-қшлар ва қад. хоразмий тилида ёзилган битиклар сақланган.
Ад.: Ягодин В.Н., Ходжайов Т.К., Некрополь древнего Миздахкана, Т., 1970.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.