Mol-Mulk soliği

Mol-Mulk soliği - mahalliy soliqlarning bir turi, yuridik va jismoniy şaxslardan undiriladi. Jahondagi deyarli barça mamlakatlarda mavjud. Özbekistonda yuridik şaxslarga qaraşli asosiy vositalar va nomoddiy aktivlarining örtaça yillik balans qiymati soliq soliş obyekti hisoblanadi. Mulk sifatida qonunga muvofiq sotib olingan yerlar qiymati bundan mustasno. Yuridik şaxslar uçun soliq stavkasi mol-mulkning örtaça yillik balans qiymatining 3% miqdorida belgilangan. Yuridik şaxslar özlari işlab çiqargan tovarlarning 50% va undan ortiğini eksportga çiqarsa, mol-mulk soliğidan ozod etiladi, 25% dan 50% gaçasini çiqarsa, soliq summasi 50% foizga kamaytiriladi. Jismoniy şaxslar esa uy-joylari, kvartiralari, çorboğ va boğ uylari, garajlar va b. imoratlar, binolar, inşootlar qiymati, avtomobillarning barça turlari (yuk, yengil, avtobuslar, mikroavtobuslar va b.), motorli qayiklar, vertolyotlar, samo-lyotlar va b. transport vositalari dvigatellarining quvvatiga qarab soliq tölaydilar. Ularga qaraşli bölgan uy-joylar, kvartiralar, dala va boğ hovlilardagi uy-joylari, inşootlar va b. qiymatining, agar ularning 1998 y. 1 yanv.gaça qayta inventarlaştiriş qiymati hisoblab çiqilgan bölsa 0,5%, qayta hisoblab çiqilmagan bölsa, 7% mikdorida M.-m. s tölaydilar (2003). ÖzR Soliqkodeksi, Respublika Vazirlar Mahkamasining maxsus qarorlarida yuridik va jismoniy şaxslardan undiriladigan M.-m. s.ni kamaytiriş, bu soliq böyiça imtiyozlar beriş yoki ozod etiş tartibi mavjud.

Muhammadjon Niğmatov.