Monada
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 712-b. — ziyouz.com
Monada (yun. monas — yagona, bölinmas) — turli falsafiy ta'limotlarda borliqning tuziliş elementlarini ifodalaş uçun işlatiladigan tu-şunça: pifagorçilar ta'limotida son, neoplatonizmda yagonalik. J.Bruno fikriça, M. voqelikning jismoniy va ayni vaqtda psixik elementa. M.lar haqidagi ta'limot (monadologiya)ning asosçisi G. Leybnits hisoblanadi. Uning fikriça, M. ruhiy tabiatga ega bölgan, butun dunyoni öziga kamrab, aks ettira oladigan oddiy (bölinmas) va faol birlamçi substan-siyadir. Monadologiya ğoyasi 19-a.da nemis faylasufi I. Gerbart, G. Lotse, 20-a.da E. Gusserl (Germaniya), A. Uaytxed (Buyuk Britaniya) va b.ning qaraşlarida öz aksini topdi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МОНАДА (юн. monas — ягона, бўлинмас) — турли фалсафий таълимотларда борлиқнинг тузилиш элементларини ифодалаш учун ишлатиладиган ту-шунча: пифагорчилар таълимотида сон, неоплатонизмда ягоналик. Ж.Бруно фикрича, М. воқеликнинг жисмоний ва айни вақтда психик элемента. М.лар ҳақидаги таълимот (монадология)нинг асосчиси Г. Лейбниц ҳисобланади. Унинг фикрича, М. руҳий табиатга эга бўлган, бутун дунёни ўзига камраб, акс эттира оладиган оддий (бўлинмас) ва фаол бирламчи субстан-циядир. Монадология ғояси 19-а.да немис файласуфи И. Гербарт, Г. Лотце, 20-а.да Э. Гуссерль (Германия), А. Уайтхед (Буюк Британия) ва б.нинг қарашларида ўз аксини топди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.