Monilioz
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 724-b. — ziyouz.com
Monilioz MONILIOZ, meva çiriş kasalligi — olma, nok va ba'zan danakli meva daraxtlarida uçraydigan kasallik. Monilia turkumiga mansub zam-buruğlar közğatadi. Kasallangan mevalar qönğir tus oladi, pustila sarğiş mayda dömboqçalar paydo böladi, meva eti hovol bölib qoladi, ta'mini yöqotadi, çirib, jigarrang tusga kiradi. Kasallik qözğatuvçi zamburuğ sporalari yemğir, şamol, haşarotlar yerdamida tarqaladi. M. qözğatuvçilari ösimlikka asosan mexanik şikastlanişdan yuqadi. Kasallangan mevalarning köpçiligi tökilib ketadi, ayrimlari şoxlarda osilgança qotib qolib, bahorda kasallik manbaiga aylanadi. M. mevalar omborlarda saqlanayotgan davrda ham paydo böladi.
Kuraş çoralari: yoz davomida çirigan, tökilgan mevalar yöqotiladi, daraxtlarga gullaşdan oldin va gul dan tuşganidan keyin 1% li bordo suyuqligi yoki boşqa fungitsidlar eritmasi purkaladi; meva omborlari toza tutiladi, havo namligi mö'tadil saqlanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МОНИЛИОЗ, мева чириш касаллиги — олма, нок ва баъзан данакли мева дарахтларида учрайдиган касаллик. Monilia туркумига мансуб зам-буруғлар кўзғатади. Касалланган мевалар қўнғир тус олади, пустила сарғиш майда дўмбоқчалар пайдо бўлади, мева эти ҳовол бўлиб қолади, таъмини йўқотади, чириб, жигарранг тусга киради. Касаллик қўзғатувчи замбуруғ споралари емғир, шамол, ҳашаротлар ердамида тарқалади. М. қўзғатувчилари ўсимликка асосан механик шикастланишдан юқади. Касалланган меваларнинг кўпчилиги тўкилиб кетади, айримлари шохларда осилганча қотиб қолиб, баҳорда касаллик манбаига айланади. М. мевалар омборларда сақланаётган даврда ҳам пайдо бўлади.
Кураш чоралари: ёз давомида чириган, тўкилган мевалар йўқотилади, дарахтларга гуллашдан олдин ва гул дан тушганидан кейин 1% ли бордо суюқлиги ёки бошқа фунгицидлар эритмаси пуркалади; мева омборлари тоза тутилади, ҳаво намлиги мўътадил сақланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.