Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Moris Jozef Ravel

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 5–6-b. — ziyouz.com

    Ravel Moris Jozef RAVEL (Ravel) Moris Jozef (1875.7.3, Fransiyadagi Sibur ş. — 1937.28.12, Parij) — fransuz kompozitori. Parij konservatoriyasini tugatgan (1905). Ijodida dastlab musiqiy impressionizm, 1917 y.dan neoklassitsizm tamoyillarini rivojlantirgan. Asarlari koloritining boyligi, şakl va ritmlar ravşanligi, mavzular xalq (ayniqsa, ispan) kuylariga yaqinligi b-n ajralib turadi. «Suv öyini», «Aks tasvirlar», «Keçki Gaspar» (1905—08) asarlarida yangi fortepiano uslubini kaşf etgan. Raqs kuylariga izçil murojaat qilib xoreografik simfoniya («Dafnis va Xloya» baleti, 1911), xoreografik poema («Vals», simfonik orkestr uçun, 1920) janrlarini yaratgan. 2 opera, 3 balet, 2 fortepiano konserti, simfonik, vokalsimfonik va kamer asarlar muallifi. «Bolero» (1928) fransuz simfonizmi çöqqisidir. Uning musiqasi asosida Navoiy teatrida balet sahnallaştirilgan (1960). R. an'analari Özbekiston kompozitorlari (A. Kozlovskiy, G. Muşel va b.) ijodiga katta ta'sir etgan, S. Karimxöjayev «Ravel xotirasiga» nomli xoreografik poema (1974) yaratgan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    РАВЕЛЬ (Ravel) Морис Жозеф (1875.7.3, Франциядаги Сибур ш. — 1937.28.12, Париж) — француз композитори. Париж консерваториясини тугатган (1905). Ижодида дастлаб мусиқий импрессионизм, 1917 й.дан неоклассицизм тамойилларини ривожлантирган. Асарлари колоритининг бойлиги, шакл ва ритмлар равшанлиги, мавзулар халқ (айниқса, испан) куйларига яқинлиги б-н ажралиб туради. «Сув ўйини», «Акс тасвирлар», «Кечки Гаспар» (1905—08) асарларида янги фортепиано услубини кашф этган. Рақс куйларига изчил мурожаат қилиб хореографик симфония («Дафнис ва Хлоя» балети, 1911), хореографик поэма («Вальс», симфоник оркестр учун, 1920) жанрларини яратган. 2 опера, 3 балет, 2 фортепиано концерти, симфоник, вокалсимфоник ва камер асарлар муаллифи. «Болеро» (1928) француз симфонизми чўққисидир. Унинг мусиқаси асосида Навоий театрида балет саҳналлаштирилган (1960). Р. анъаналари Ўзбекистон композиторлари (А. Козловский, Г. Мушель ва б.) ижодига катта таъсир этган, С. Каримхўжаев «Равель хотирасига» номли хореографик поэма (1974) яратган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.