Muhammad Amin Buxoriy
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 916-b. — ziyouz.com
Muhammad Amin Buxoriy MUHAMMAD AMIN BUXORIY, Muhammad Amin ibn Mirza Muhammad Zamon Buxoriy Söfiyoniy (17-a.) — buxorolik tarixçi olim. Buxoro ş.ning Söfiyon mahallasidan bölgan, Hayoti töğrisida ma'lumotlar deyarli saqlanmagan. Taxm. 60 yoşida «Muhit attavorix» — «Tarixlar okeani» (1700) asarini yozgan. Asar 10 bobdan iborat bölib, uning keyingi boblari somoniylar va aştarxoniylar davrini öz içiga oladi. Asarda olimlar, xattotlar va naqkrşlar haqida noyob ma'lumotlar mavjud. Ayniqsa, Sub-honqulixon (xukmronligi: 1681 — 1702) davrida yuz bergan siyosiy voqealar. Buxorodagi markaziy hokimiyatga böysunişni xohlamagan Balx viloyati ustiga yurişlar, Xiva xonining Qoraköl, Karmana, Vardonzega bosqinlari tasviriga katta örin ajratilgan. Bu asar u b-n taxm. bir paytda yozilgan Muhammad Yusuf Munşiynit «Tarixi Muqimxoniy» va Mir Muhammad Amin Buxoriynçnt «Ubaydullanoma» asarlari b-n birgalikda aştarxoniylar davrini yoritişda mu-xim manba hisoblanadi. Asarning Toşkent, Sankt-Peterburg, Parijda qölyozma nusxalari mavjud.
Ad.: Hamroyev U., Muhammad Amin Buxoriy, T., 1970.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МУҲАММАД АМИН БУХОРИЙ, Муҳаммад Амин ибн Мирза Муҳаммад Замон Бухорий Сўфиёний (17-а.) — бухоролик тарихчи олим. Бухоро ш.нинг Сўфиён маҳалласидан бўлган, Ҳаёти тўғрисида маълумотлар деярли сақланмаган. Тахм. 60 ёшида «Муҳит аттаворих» — «Тарихлар океани» (1700) асарини ёзган. Асар 10 бобдан иборат бўлиб, унинг кейинги боблари сомонийлар ва аштархонийлар даврини ўз ичига олади. Асарда олимлар, хаттотлар ва нақкршлар ҳақида ноёб маълумотлар мавжуд. Айниқса, Суб-ҳонқулихон (хукмронлиги: 1681 — 1702) даврида юз берган сиёсий воқеалар. Бухородаги марказий ҳокимиятга бўйсунишни хоҳламаган Балх вилояти устига юришлар, Хива хонининг Қоракўл, Кармана, Вардонзега босқинлари тасвирига катта ўрин ажратилган. Бу асар у б-н тахм. бир пайтда ёзилган Муҳаммад Юсуф Муншийнит «Тарихи Муқимхоний» ва Мир Муҳаммад Амин Бухорийнчнт «Убайдулланома» асарлари б-н биргаликда аштархонийлар даврини ёритишда му-хим манба ҳисобланади. Асарнинг Тошкент, Санкт-Петербург, Парижда қўлёзма нусхалари мавжуд.
Ад.: Ҳамроев У., Муҳаммад Амин Бухорий, Т., 1970.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.