Musobek
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 861-b. — ziyouz.com
Musobek (19-a.) — Buxoro amirligining Rossiyaga yuborgan elçisi, miroxur, 1867 y. may oyi boşlarida Orenburgga kelgan va Rossiya b-n bölgan muzokaralarda qatnaşgan. M. Buxoro amirligi b-n Rossiya örtasidagi çegarani 1866 y. sent.da Sirdaryoning söl qirğoği böylab belgilaşni taklif qilgan. Birok, Rossiya Öratepa va Jizzaxdan ayrilib qolişni istamay, faqat Yangiqörğonni berişga köngan. Yangi bitimda tovon tölaş xdqida talab bölmagan. M. 1867 y. dek.da Toşkentga, K. P. Kaufman huzuriga kelib amirning ruslar talablariga rozi ekanligini bildirgan. M. 1868 y. martigaça Toşkentda bölgan, uni mahalliy aholi va rus armiyasida xizmat qiluvçi musulmonlarni ruslarga qarşi kuraşga da'vat etganlikda ayblaşgan. Rossiya Kattaqörğonni bosib olgaç (1867), M. amir elçisi sifatida 10 iyunda ruslar b-n muzokara olib boriş uçun Samarqandga kelgan. Amir taxtdan voz keçişini, Makkaga, hajga borişga ruxsat oliş uçun imperator b-n uçraşmoqçi ekanligini bildirgan. Birok, Buxoro amirligini tugatişni Rossiya rejalaştirmagandi. Şuning uçun amirlik saklab qolinib, oğir şartlar asosida bitim imzolangan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МУСОБЕК (19-а.) — Бухоро амирлигининг Россияга юборган элчиси, мирохур, 1867 й. май ойи бошларида Оренбургга келган ва Россия б-н бўлган музокараларда қатнашган. М. Бухоро амирлиги б-н Россия ўртасидаги чегарани 1866 й. сент.да Сирдарёнинг сўл қирғоғи бўйлаб белгилашни таклиф қилган. Бирок, Россия Ўратепа ва Жиззахдан айрилиб қолишни истамай, фақат Янгиқўрғонни беришга кўнган. Янги битимда товон тўлаш хдқида талаб бўлмаган. М. 1867 й. дек.да Тошкентга, К. П. Кауфман ҳузурига келиб амирнинг руслар талабларига рози эканлигини билдирган. М. 1868 й. мартигача Тошкентда бўлган, уни маҳаллий аҳоли ва рус армиясида хизмат қилувчи мусулмонларни русларга қарши курашга даъват этганликда айблашган. Россия Каттақўрғонни босиб олгач (1867), М. амир элчиси сифатида 10 июнда руслар б-н музокара олиб бориш учун Самарқандга келган. Амир тахтдан воз кечишини, Маккага, ҳажга боришга рухсат олиш учун император б-н учрашмоқчи эканлигини билдирган. Бирок, Бухоро амирлигини тугатишни Россия режалаштирмаганди. Шунинг учун амирлик саклаб қолиниб, оғир шартлар асосида битим имзоланган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.