Nastarin
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 98-b. — ziyouz.com
Nastarin NASTARIN, siren (Syringo) — zaytundoşlar oilasiga mansub bargi tökiladigan buta yoki daraxtlar turkumi; manzarali ösimlik. 30 turi bor, asosan, Yevrosiyoda tarqalgan. Juda köp mamlakatlarda ekiladi. Özbekistonda oddiy N. (S. vulgaris), fors N. (S. persica), xitoy N. (S. chi-enensis) va b. östi-riladi. Bargi, asosan, oddiy, yaxlit, ba'zan kesik yoki patsimon qirqilgan. Guli mayda, rangi oq, puşti, qizil. Ikki jinsli, xuşböy, töpguli rövaksimon, barg yozişi b-n bir vaqtda gullaydi. Madaniy navlari gultöplami uz. 25—30 sm gaça boradi. Tez ösadi. Apr.—may (jan. r-nlarda), may—iyun (şim. r-nlar)da gullaydi. Mevasi ikki uyali kösak. Uruğidan, parxiş usuli b-n va qalamçasidan köpaytiriladi. N.ning turli-tuman navlari yaratilgan. Özbekiston FA Botanika boğida N.ning dorivor va manzarali duragaylari, introduksiya qilingan navlari yaratilgan. Fors N. Toşkentda 2 marta (baxrr va kuzda) gullaydi. Gulidan tayyorlanadigan ekstrakt parfyumeriyakosmetika sanoatida, yoğoçi duradgorlikda işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
НАСТАРИН, сирень (Syringo) — зайтундошлар оиласига мансуб барги тўкиладиган бута ёки дарахтлар туркуми; манзарали ўсимлик. 30 тури бор, асосан, Евросиёда тарқалган. Жуда кўп мамлакатларда экилади. Ўзбекистонда оддий Н. (S. vulgaris), форс Н. (S. persica), хитой Н. (S. chi-enensis) ва б. ўсти-рилади. Барги, асосан, оддий, яхлит, баъзан кесик ёки патсимон қирқилган. Гули майда, ранги оқ, пушти, қизил. Икки жинсли, хушбўй, тўпгули рўваксимон, барг ёзиши б-н бир вақтда гуллайди. Маданий навлари гултўплами уз. 25—30 см гача боради. Тез ўсади. Апр.—май (жан. р-нларда), май—июнь (шим. р-нлар)да гуллайди. Меваси икки уяли кўсак. Уруғидан, пархиш усули б-н ва қаламчасидан кўпайтирилади. Н.нинг турли-туман навлари яратилган. Ўзбекистон ФА Ботаника боғида Н.нинг доривор ва манзарали дурагайлари, интродукция қилинган навлари яратилган. Форс Н. Тошкентда 2 марта (бахрр ва кузда) гуллайди. Гулидан тайёрланадиган экстракт парфюмериякосметика саноатида, ёғочи дурадгорликда ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.